برگردان به زبان ساده
دلا دقیقه شناسی و نکتهپردازی
ز من مخواه و مجو از درخت خشک ثمر
هوش مصنوعی: ای دل، از تو نمیخواهم که به دقت و نکتهسنجی بپردازی و از من انتظار نداشته باشی که از درخت بیبار نتیجهای بگیرم.
که از مفارقت خواجه میرزا علیم
چنان ملول کز ادراک من نمانده اثر
هوش مصنوعی: از جدایی خواجه میرزا علیم چنان دلگیر و ناراحت هستم که دیگر هیچ اثری از درک و فهم من باقی نمانده است.
ز من اعزه چو تاریخ فوت او جستند
به عون هم نفسان سکهدار گشت این زر
هوش مصنوعی: وقتی که عزیزان من از دنیا رفتند، به یاری هم تفکرانم، این طلا به یک سکه تبدیل شد.
سمی شاه ولایت علی نوشت یکی
نگاشت سرور حاتم نهاد شخص دگر
هوش مصنوعی: علی به عنوان شاه ولایت قرار گرفته و یک نفر نامهای در این باره نوشت، در حالی که شخص دیگری به نام حاتم، مقام والاتری را به خود اختصاص داد.
اگرچه وقت حساب از غبارخانه فکر
یکی زیاد برآمد برون یکی کمتر
هوش مصنوعی: هرچند در زمان محاسبه، از دنیای خیال و اندیشه، برخی اندیشهها بیشتر و بعضی کمتر نمایان میشود.
به یک عدد که در اول فزود در ثانی
درست گشت دو تاریخ طبع حیلتگر
هوش مصنوعی: یک عددی که در ابتدا اضافه شد، در مرحله دوم به درستی تبدیل شد و باعث خلق دو تاریخ شد که ناشی از تدبیر و چارهاندیشی است.