برگردان به زبان ساده
دارم ای دوست ز بیداد تو فریاد بسی
چه کنم چون نبود دادگری، دادرسی
هوش مصنوعی: دارم از ظلم و ستم تو شکایت میکنم، چه کنم وقتی که کسی نیست که به حق من رسیدگی کند و عدالت را برقرار کند؟
در طریقت نسزد جز گله از دوست به دوست
به حقیقت نبود دادرسی جز تو کسی
هوش مصنوعی: در مسیر معنوی، نمیتوان جز از دوست شکایت کرد، زیرا در واقع هیچکس جز تو نیست که به دادرس باشی.
بی تو ای روح روان زنده نشاید آنی
بی دلارام دل آرام نگیرد نفسی
هوش مصنوعی: بی تو، ای جان و روح من، زندگی هیچ معنایی ندارد. در غیاب تو، دل آرامش نمییابد و نفس کشیدن هم سخت است.
دل که باشد حرم قدس تو ای کعبۀ حسن
جز طواف سر کوی تو ندارد هوسی
هوش مصنوعی: دلی که به تو وابسته است، تو را به عنوان مکان مقدس و معشوق میبیند و هیچ آرزویی جز دور زدن و احترام گذاشتن در کنار تو ندارد.
حاش لله که رسد دست به آن دامن پاک
که شنیدست که سیمرغ شکار مگسی؟
هوش مصنوعی: حاشا به خدا که دست کسی به دامن پاک آن موجود عالی برسد، چون شنیدهام که سیمرغ تنها مورد شکار مگس قرار میگیرد.
بخت آشفته نخفته است که گردد بیدار
مرده هرگز نشود زنده به بانگ جرسی
هوش مصنوعی: بختی که در حالت آشفته و خوابیده است، نمیتواند بیدار شود؛ مثل این که مرده هرگز نمیتواند با صدای شگفتانگیز زنده شود.
طبع افسرده و دل مرده و تن آزرده
بار الها برسانم به مسیحانفسی
هوش مصنوعی: ای خدا، حال دلم افسرده و روح و جسمم بیحالت شده است، میخواهیم این حال را به عیسی (مسیح) برسانم.
بزن ای بلبل شوریده گلزار ازل
پر و بالی چه ز پا بستۀ هر خار و خسی
هوش مصنوعی: ای بلبل، با تمام شور و شوق خود در باغ هستی آواز بخوان و به پرواز درآ، زیرا هر چقدر که در دام خارها و مشکلات محصور باشی، باز هم تو میتوانی زیبا و آزادانه بخوانی.
مفتقر طوطی شکرشکن یاری تو
تا به کی همنفس زاغ و زغن در قفسی
هوش مصنوعی: این بیت به بیان وضعیتی میپردازد که فردی در شرایط سخت و محدودیتی قرار دارد و تنها دوستانش هم از نوعی کمبود و دشواری رنج میبرند. در واقع، او احساس میکند که در کنار افرادی زندگی میکند که به جای حمایت و یاری، در همان تنگنا و محنت هستند و این شرایط باعث ناامیدیاش میشود.