برگردان به زبان ساده
ز چشم من توئی در جمال خود نگران
چرا جمال تو از خویشتن شود پنهان
هوش مصنوعی: چرا زیبایی تو که در چشمان من جای داری، از خودت پنهان میشود؟
چو حسن روی ترا کس ندید جز چشمت
پس از چه روی، من خسته گشته ام حیران
هوش مصنوعی: وقتی کسی به زیبایی تو توجه نکرد و فقط چشمهای تو را دید، پس چرا من به خاطر تو دلگیر و گیج شدهام؟
اگر نه در خم چوگان زلف تست دلم
بگوی تا که چرا شد گوی سرگردان
هوش مصنوعی: اگر زلف تو را نداشتم که در آن فرو رفتهام، بگو چرا دل من بیهدف و سرگردان شده است.
مپوش روی ز چشمم مشو ز من پنهان
نمی سزد که نهان گردد از گدا سلطان
هوش مصنوعی: چشم تو از من پنهان نماند، زیرا سزاوار نیست که کسی که سلطان است، از دید پستترین فرد پنهان شود.
چه قدر و قرب بود ذرّه بر خورشید
چه وسع و گنج بود قطره را بر عمان
هوش مصنوعی: این بیت به مقایسه اندازه و ارزشهای بسیار کوچک و بزرگ میپردازد. در واقع، به طور نمادین نشان میدهد که یک ذره در مقابل خورشید چقدر کوچک و ناچیز است و همچنین یک قطره آب در برابر وسعت عمان چه اندازهای دارد. این تفاوتهای بنیادی نشاندهندهی نابرابری عمیق میان چیزهای کوچک و بزرگ است.
ز قطره نبود بحر بیکران کم و بیش
ز ذرّه نپذیرد کمال خور نقصان
هوش مصنوعی: از قطره که نمیتوان از دریای بینهایت چیزی کم و زیاد کرد، همچنین ذرهای نمیتواند کمال خورشید را دچار نقصان کند.
اگر بغیر تو کردم نظر در این عمرم
بیا و جرم و غرامت ز دیده ام بستان
هوش مصنوعی: اگر به جز تو به کسی دیگر نگاه کردم در این عمر، میخواهی بیایی و گناه و بهای آن را از چشمم بگیری؟
چگونه به غیر تو بیند کسی که غیر تو نیست
بدان سبب که توئی عین جمله اعیان
هوش مصنوعی: چطور کسی میتواند به غیر از تو نگاه کند در حالی که هیچ چیز جز تو وجود ندارد؟ زیرا تو خود تمام هستی و مظاهر عالم را تشکیل میدهی.
بیا و جلوه گری جمال یار بنگر
ز قد و قامت این و ز چشم و ابروان
هوش مصنوعی: بیایید زیبایی و جلوههای معشوق را ببینیم، از قد و قامت او و از حالت چشمان و ابروهایش.
کجاست دیده که خورشید روی او بیند
ز روی روشن ذرات کاینات عیان
هوش مصنوعی: کجا است نگاهی که بتواند زیبایی چهره خورشید را ببیند، در حالی که تمام اجزای جهان به واسطه نور او روشن و نمایان هستند؟
هزار عشوه و دستان و کبر و ناز کند
بدان سبب که رباید ز مغربی دو جهان
هوش مصنوعی: به خاطر زیبایی و لطافتهایش، هزاران حرکت فریبنده و با وقار انجام میدهد تا توجه دو سرزمین را به خود جلب کند.
