برگردان به زبان ساده
مبند دل به جهان کاین جهان پشیز نیر زد
به هیچ چیز مگیرش که هیچ چیز نیرزد
هوش مصنوعی: به دل خود نسبت به دنیا وابسته نشو، زیرا این دنیا ارزش چندانی ندارد. به هیچ چیزی از این دنیا دل نبند، چون هیچ چیز واقعاً ارزشمند نیست.
اگر چه عاقل داننده بر زمانه بخندد
به خنده لب افشان به هیچ چیز نیرزد
هوش مصنوعی: با اینکه انسانِ دانا و عاقل میتواند بر زمانه و اتفاقات آن بخندد، اما این خنده هیچ ارزشی ندارد و به هیچ چیز نمیارزد.
کلاه مرتبه خویش بین و تنگ مکن دل
که با قبای تو نه چرخ یک طریز نیرزد
هوش مصنوعی: به موقعیت و جایگاه خودت توجه کن و دل را به چیزهای بیارزش مشغول نکن، زیرا با ویژگیها و ارزشهای تو، دنیا ارزش قضاوت ندارد.
ز زشتخوبی همصحبتانِ دهر حذر کن
که خوی زشت بدان صحبت عزیز نیرزد
هوش مصنوعی: از خوبیهای رشت، از همراهی با افراد بد پرهیز کن، چون که رفتار زشت، به خاطر این نوع همصحبتی ارزش ندارد.
مبین به باد و بروتی که نیست مردمی او را
به سبلتی که محاسن کم است تیز نیرزد
هوش مصنوعی: انسانی که ویژگیهای ظاهری و زیباییهای فیزیکی را ندارد، نمیتواند به راحتی با دیگران مقایسه شود. در واقع، ارزش واقعی انسان در ویژگیهای درونی و شخصیت اوست و نه فقط در ظاهر و قیافهاش.
چو حاصل از بی چرخ است هر چه چرخ نگردد
گر است حاصل قارون به یک پشیز نیرزد
هوش مصنوعی: آنچه که بدون تلاش و کوشش به دست میآید، ارزش چندانی ندارد. حتی اگر شخصی مانند قارون، با تمام ثروتش، چیزی را به آسانی بدست آورد، این ثروت به اندازه یک پشیز هم نمیارزد.
عروس دهر کنیزی ست، خسرو، ار چه دهندت
تمام ملک جهان ننگ آن کنیز نیرزد
هوش مصنوعی: عروس زمانه، خدمتکاری است که حتی اگر تمام دنیا را به تو بدهند، ارزش ننگ آن خدمتکار را ندارد.