برگردان به زبان ساده
دی زخم ناخنش به رخ چمن سمن چه بود؟
وان در همی به سلسله پرشکن چه بود؟
هوش مصنوعی: دیروز زخم ناخن او بر روی گل‌های سمن چه تأثیری داشت؟ و او در این حال، مثل رشته‌ای نرم و شکننده، چه حسی داشت؟
آلوده خمار چرا بود نرگسش؟
پژمردگیش در گل و در نسترن چه بود؟
هوش مصنوعی: چرا نرگس در حال مستی آلوده شده است؟ پژمردگی او در میان گل‌ها و نسترن چه دلیلی دارد؟
آن لحظه کامد ار نه فرشته ست یا پری
گاه نظاره مردن هر مرد و زن چه بود؟
هوش مصنوعی: در آن لحظه، آیا فرشته‌ای یا پری‌ای وجود دارد که نظاره‌گر مرگ هر مرد و زنی باشد؟
خون من و می دگران گر نخورده بود
آن رنگ خون و بوی میش در دهن چه بود؟
هوش مصنوعی: اگر خون من و دیگران نبود، آن رنگ خون و بوی شراب در دهن چه معنایی داشت؟
این شادیم بکشت که خوش بود با همه
و آن برشکستنش به کرشمه ز من چه بود؟
هوش مصنوعی: این شادی ما ناشی از آن است که با همه خوب بودیم، اما شکست او به چه دلیلی به من مربوط می‌شود؟
رخ جمله را نمود و مرا گفت، تو مبین
زین نفف مست و بیخبرم، کاین سخن چه بود؟
هوش مصنوعی: چهره‌ی زیبا و دلربای همه را به نمایش گذاشت و به من گفت: تو از این مهمانی و این حیات سرمست و بی‌خبر هستی، نمی‌دانی که این سخن چه معنا دارد؟
سیری ز جان نبود، گر این خون گرفته را
سیراب دیدنش سوی آن غمزه زن چه بود؟
هوش مصنوعی: اگر کسی از جان سیر باشد، دیدن کسی که خون رفته‌اش را جبران می‌کند، چه فرقی با دیدن آن معشوقه دارد؟
گر جان یوسف از عدم این سو نیامده ست
آن تن که دیدمش به ته پیرهن چه بود؟
هوش مصنوعی: اگر جان یوسف از نیستی به این دنیا نیامده باشد، پس آن بدنی که من او را در انتهای پیراهن دیده‌ام، چه حقیقتی دارد؟
کشتن صلاح بود، چو رسوا شدیم، از آنک
تدبیر پرده پوشی ما جز کفن چه بود؟
هوش مصنوعی: برای حفظ آبرو و عزت خود، گاهی اوقات بهتر است که حتی در شرایط دشوار تصمیمات سختی اتخاذ کنیم. در واقع، وقتی که رسوا شدیم و تدبیرهای ما نتوانسته است ما را پنهان کند، چه چیز دیگری به جز پذیرفتن سرنوشت می‌تواند ما را نجات دهد؟
دوش آن زمان که رفت ز پیش تو، خسروا
چون ماند جان و دل چه شد و حال تن چه بود؟
هوش مصنوعی: دیشب، وقتی که او از نزد تو رفت، حالت جان و دل چگونه بود و وضعیت بدنت چه شد؟
