برگردان به زبان ساده
زین کلک من که سحر طرازی است راستین
دست زمانه راست طرازی بر آستین
هوش مصنوعی: این متن به نوعی اشاره دارد به هنر و توانایی خاص شاعر در خلق زیبایی و اثرگذاری، که البته این زیبایی به تدریج با گذر زمان و تغییرات دنیا همواره در حال تغییر و تحول است. در واقع، شاعر به زیبایی آثاری که خلق کرده اشاره میکند و نشان میدهد که این زیباییها نیز تحت تأثیر عوامل مختلف زمانه قرار دارند.
سردار اهل فضلم و بُندار نظم و نثر
آرد سجودِ من سر، بُندار ری نشین
سرآمد اهل دانشم و خدای نظم و نثر، [چندان که] بُندار رازی در برابرم سجده میکند.
بُندار چون ز ری سوی تبریز میرسد
نان جوین خورد از آن و اکمه زین
هوش مصنوعی: وقتی نان جوین از ری به تبریز میرسد، آن را بخور و از آن بهرهمند شو.
من کامدم ز خطهٔ تبریز سوی ری
از خوشهٔ سپهر خورم نان گندمین
هوش مصنوعی: من از تبریز به سوی ری میآیم و از حاصل آسمان، نان گندمی میخورم.
چونان که جو ز گندم دور است از قیاس
شعرش به شعر من به قیاس است همچنین
هوش مصنوعی: شعر من را نمیتوان با شعر او مقایسه کرد، همانطور که جو نمیتواند با گندم مقایسه شود.
با بان آهوان که گزیند پلنگمشک؟
بر شان انگبین که گزیند ترنجبین؟
تا مُشک آهوان هست و شان انگبین، چه کسی پلنگمشک (بید مشک) و ترنجبین را برمیگزیند؟
با این بیان ز وصف تو امروز عاجزم
کو جنتی است آمده ز افلاک بر زمین
هوش مصنوعی: امروز نمیتوانم تو را توصیف کنم؛ چون زیبایی تو به حدی است که حتی بهشت هم مانند آن بر روی زمین نیامده است.
پشت عراق و روی خراسان ری است ری
پشتی چه راست دارد و روئی چه نازنین
هوش مصنوعی: در پشت عراق شهر ری قرار دارد و روی خراسان نیز ری واقع شده است. این شهر از نظر موقعیت جغرافیایی چه پشتزاد باشد و چه در جلو، از زیبایی خاصی برخوردار است.
از سین سحر نکتهٔ بکر آفرین منم
چون حق تعالی از ری بر رحمت آفرین
هوش مصنوعی: من همانند صبحگاهان نکتهای تازه و نیکو هستم که مانند رحمت الهی از آسمان نازل میشود.
بر صانعی که روی بهشت آفرید و ری
خاقانی آفرین خوان، خاقانی آفرین
هوش مصنوعی: به سازندهای که بهشت را خلق کرده و ری را به زیبایی طراحی کرده است، درود میفرستم و بر او و خاقانی آفرین میگویم.
