برگردان به زبان ساده
گر حق نگری لایق منصور نباشد
داری که ز چوب شجر طور نباشد
هوش مصنوعی: اگر بخواهی به حق بنگری، نباید خود را به منصوری بزرگ و والا تصور کنی، زیرا درختی که میوهٔ خوب نخواهد داد، به هیچ دردی نخواهد خورد.
سهل است، به غمنامهٔ ما یک نظر افکن
این مهر و وفاییست که منظور نباشد
هوش مصنوعی: آسان است، فقط به یادنامه ما نگاهی بینداز. این محبت و وفاداری است که نباید نادیده گرفته شود.
کی پنبه کند کار نمک بر سر داغم
بختِ منِ سودازده گر شور نباشد
هوش مصنوعی: کیست که در این حال دشوار، به فریادم برسد و بر درد دلم مرهم نگذارد؟ بخت من مانند کسی است که در خیال و سودا غرق شده و اگر شور و حرارتی در عشق نباشد، چه میشود؟
یارب نمکِ لعلِ لبت باد حرامش
هر زخم جفای تو که ناسور نباشد
هوش مصنوعی: ای خدای من، آرزو میکنم که نمک لبهات بر دلم حرام باشد و هر زخم جفای تو که زخم عمیقی نباشد، بیدرد و آسان بگذرد.
در خویش توان دید چو بینش به کمال است
آن کعبهٔ مقصد که رهش دور نباشد
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که در وجود خود، انسان میتواند حقیقتی را ببیند که به کمال رسیده است. همچنین، آن کعبهای که مقصود و هدف روحانی انسان است، باید در دسترس و نزدیک باشد، نه اینکه فاصلهاش زیاد باشد.
دست هوسم از لب ساغر نشود دور
تا پای امیدم به لب گور نباشد
هوش مصنوعی: من نمیتوانم از نوشیدن شراب دلخواه خود دست بکشم، زیرا امیدم به زندگی همچنان زنده است و نمیخواهم به مرگ نزدیک شوم.
کوریست که با دستکش خویش نسازد
گر عقل ترا نفس تو مأمور نباشد
هوش مصنوعی: اگر کسی نتواند با دستان خودش کار کند، نشانه نادانی اوست. همچنین، اگر عقل و فکر تو تحت کنترل نفس و خواستههای تو نباشد، به کوری و نادانی خواهی رسید.
گر اهل رضا راه به فردوس نیابند
در دوزخشان شعله کم از نور نباشد
هوش مصنوعی: اگر اهل رضا نتوانند به بهشت برسند، در آتش دوزخ هم شعلههای حرارتشان از نور کمتر نخواهد بود.
قسمت به کلیم از اثر بخت بد افتاد
کامی که میسر به زر و زور نباشد
هوش مصنوعی: سرنوشت ناگوار باعث شده است که موفقیت و کامیابی به دست نیاید، زیرا شرایط و توانایی لازم برای رسیدن به آن وجود ندارد.