برگردان به زبان ساده
مگر شاه جابلق کاو نامهای
فرستاد بر دست خودکامهای
هوش مصنوعی: آیا جز شاه جابلق کسی هست که نامهای را به دست خود بفرستد؟
که شادان شدم زآنک شاه جهان
به یزدان رسید و بدیدش نهان
هوش مصنوعی: من خوشحال شدم زیرا که پادشاه عالم به خداوند رسید و او را در خفا دید.
چو دریافت فرمان و دیدار اوی
همه خوبکاری بوَد کار اوی
هوش مصنوعی: هنگامی که او فرمان را دریافت کرد و به دیدارش نائل آمد، تمام کارهای او نیک و شایسته بود.
به مردم رسد زو بسی نیکویی
ز کژّی بود دور و از بدخویی
هوش مصنوعی: اگر انسان از کجروی دوری کند و بدخوی نباشد، میتواند به مردم خوبی و نیکویی فراوانی برسد.
من از نیکوییهای شاه جهان
یکی آرزو دارم اندر نهان
هوش مصنوعی: من در دل به یکی از زیباییهای پادشاهی دنیا آرزویی دارم که پنهان است.
گر از دانش آسمانی نخست
نماید یکی تا بدانم درست
هوش مصنوعی: هرگاه کسی از دانش و علم آسمانی چیزی را به نمایش بگذارد، من میخواهم بدانم که این دانش چقدر صحیح و درست است.
من و تخم من تا بود در زمین
کنند آن سرفراز را آفرین
هوش مصنوعی: من و فرزندانم تا زمانی که در زمین هستیم، به آن فرد سرفراز و بزرگ احترام خواهیم گذاشت.
برآساید آن مایهور زیردست
که در باختر باشد او را نشست
هوش مصنوعی: کسی که در زندگی به پشتیبانی دیگران امید دارد، میتواند در آرامش و آسایش زندگی کند، به ویژه اگر آن حمایت از سوی فردی با قدرت و نفوذ باشد.
که از دست موران به باک اندرند
به دام گزند و هلاک اندرند
هوش مصنوعی: این بیت به بیان این موضوع میپردازد که برخی افراد ممکن است به دلیل نادانی یا تصمیمات نادرست، خود را در خطر و آسیب قرار دهند. آنها به جای یادگیری از تجربیات و خطاهای دیگران، به دام مشکلات میافتند و به نتایج بدی دچار میشوند.
بدان ای سرافراز شاهِ گزین
که آنجا که خورشید زیر زمین
هوش مصنوعی: ای پادشاه بزرگ و سرافراز، توجه کن که در جایی که خورشید به زیر زمین میرود، واقعیتهای پنهانی وجود دارد.
نهان گردد از آسمان بلند
همه کشور از مور یابد گزند
هوش مصنوعی: از آسمانهای بلند، همه کشور به خاطر یک مورچه آسیب میبیند و ناپدید میشود.
بیایند چون یوز هنگام تگ
تنومند هریک فزونتر ز سگ
هوش مصنوعی: بیایید مثل یوز که در زمان شکار به سرعت و قدرت عمل میکند، هر کدام از ما باید تواناییها و جدیت بیشتری نسبت به یک سگ داشته باشیم.
زن و مرد با کودک و چارپای
بدرّند و گردند پس بازِجای
هوش مصنوعی: مرد و زن به همراه کودک و حیوانات در حال حرکت هستند و سپس به جایی بازمیگردند.
اگر شاه بردارد این رنج مور
به جای آورد کار و نیرنگ و زور
هوش مصنوعی: اگر پادشاه این سختی را تحمل کند، در نتیجه کار و تدبیر و قدرت به وقوع خواهد پیوست.
شود یکسر آباد چندان زمین
که پیوسته گردد به شاه آفرین
هوش مصنوعی: زمین به طور کامل آباد خواهد شد، زمانی که همواره به قدرت و موفقیت شاه ارج نهیم.
