برگردان به زبان ساده
به یک هفته آمد به روم آن نوند
چو از نامه بگشاد مانوش بند
هوش مصنوعی: در عرض یک هفته، آن شخص به روم آمد و هنگامی که نامه را باز کرد، به آرامش و آسودگی رسید.
بخواند و فگند آستین بر زمین
نهاد از بر آستین بر جبین
هوش مصنوعی: او به خواندن مشغول شد و آستین خود را بر زمین گذاشت و پس از آن، آستینش را بر پیشانی نهاد.
همی گفت کای کردگار سپهر
تو افگندی اندر دل شاه مهر
هوش مصنوعی: او میگفت: ای پروردگار آسمان، تو عشق را در دل پادشاه قرار دادهای.
تو کردی مر او را بدین مایه رام
وگرنه براندی بدین مرزکام
هوش مصنوعی: تو او را به این اندازه آماده و رام کردی وگرنه این توانایی را نداشت که به این جایگاه برسد.
وز آن پس چو دستورش اندر رسید
همه باز گفت آنچه گفت و شنید
هوش مصنوعی: پس از آن، زمانی که دستور او به دستش رسید، همه چیزهایی را که گفته و شنیده بود، دوباره بیان کرد.
به دستور فرمود تا کرد ساز
به یک ماه گِرد آمد آن ساو و باز
هوش مصنوعی: به فرمان او، ساز را آماده کردند و در مدت یک ماه، آن موجود سیاه رنگ (ساو) بازگشت.
بسی چیز دیگر بر آن برفزود
غلامان و اسبان چنان کِم شنود
هوش مصنوعی: بسیاری از چیزهای دیگر به آن اضافه شد، به طوری که غلامان و اسبان به نرمی و آرامی از آن میگذشتند.
گزین کرد سی تن ز گردان شهر
کسی را که بود از بزرگیش بهر
هوش مصنوعی: سی نفر از افراد برجسته و با نفوذ شهر را انتخاب کرد کسی که به خاطر بزرگی و عظمتش مورد احترام بود.
فرستادشان تا بر آرد به راه
که باشید یکسر نوا نزد شاه
هوش مصنوعی: آنها را فرستادند تا برآیند و به شاه نوا و سرودی را پیشکش کنند.
چو سرکش بر شاه ایران رسید
به رومی بر او آفرین گسترید
هوش مصنوعی: وقتی سرکش به شاه ایران رسید، به رومیان بر او تبریک گفتند.
بر شاه بگذاشت آن خواسته
غلامان و اسبان آراسته
هوش مصنوعی: خواستهها و آرزوهای غلامان و اسبان زینتدار را بر دوش شاه گذاشتند.
از آن شاد شد شاه پیروزبخت
همان گه ز طرطوس بربست رخت
هوش مصنوعی: شاه پیروز و خوشبخت در آن زمان که لباسش را از طرطوس برداشت، خوشحال شد.
به نیرنگ چون بستد آن ساو و باز
به بغداد شد شاه نیرنگ ساز
هوش مصنوعی: با حیله و نیرنگ، آن تبهکار موفق شد و دوباره به بغداد بازگشت، جایی که پادشاهی که خود نیرنگ را میسازد حضور دارد.
نشست از بر تخت با کام، کی
بینداخت رنج و بر افراخت می
هوش مصنوعی: او از تخت با آرامش و خوشحالی نشسته است، چه زمانی زحمت را کنار میگذارد و شراب را بالا میبرد؟
به شاهان شد اندیشه از کار او
ولیکن نه آگه ز کردار او
هوش مصنوعی: شاهان دربارهی کار او فکر کردند، اما از رفتار او بیخبر بودند.
دل هر کس از شاه ترسنده گشت
به تن هر کسی شاه را بنده گشت
هوش مصنوعی: اگر دل کسی از ترس شاه به تپش بیفتد، در واقع آن شخص به شاه وابسته و بنده او میشود.