برگردان به زبان ساده
چند بباید زدن از داد، داد
دادرس آمد که دهد داد، داد
هوش مصنوعی: چند بار باید از ظلم و ستم رنج برد؟ قاضی و دادرس برای برقراری عدل و انصاف آمدهاند تا حق را به صاحبانش برگردانند.
دکمه علمی که طبیعت گشود
بر همه شاگرد و تو شد اوستاد
هوش مصنوعی: علمی که طبیعت به همه افراد آموخته، تو استاد آن علم شدهای.
کس نشناسد دل آزاده را
تا نبود با دل آزاد و راد
هوش مصنوعی: هیچکس دل آزاد و رادمند را نمیشناسد، مگر اینکه خود او هم دل آزاده و رادمند باشد.
عشق تو شد باعث رسوائیم
زانکه مرا طشت ز بام اوفتاد
هوش مصنوعی: عشق تو باعث شده من رسوا شوم، چون آبرویم به یکباره از بالای بام افتاد.
تا که شد آئینه تو آفتاب
بر، مه و انجم همه منت نهاد
هوش مصنوعی: وقتی که تو مانند آفتاب درخشان شدی، ماه و ستارهها هم به تو احترام گذاشتند و به سمت تو تمایل پیدا کردند.
هفت ابت شبه و همالی ندید
چار، امت مثل و نظیری نزاد
هوش مصنوعی: در این جهان هفت نوع زیبایی و کمال وجود دارد که هیچکدام از آنها شبیه یکدیگر نیستند و هیچ امتیاز و مشابهتی ندارند.
تا بسر خاک نهادی قدیم
گفت فلک بر بزمین خیر باد
هوش مصنوعی: زمانی که تو به زمین قدم گذاشتی، ستارهها به زمین خیر مقدم گفتند.
نیست سری کز تو نشد سر فراز
نیست دلی کز تو نشد پاک شاد
هوش مصنوعی: هیچ سر و قامتی نیست که به خاطر تو بلند نشده باشد و هیچ دلی نیست که به واسطه تو شاد و پاک نشده باشد.
فخر فقیران به تو و فقر تست
فقر کیان بود گر، از کیقباد
هوش مصنوعی: افتخار فقیران به تو و فقر توست. اگر فقر معنا دارد، این معنا از کیقباد است.
مهره در این نرد ز ششدر بجست
بس به غلط داد حریفم گشاد
هوش مصنوعی: در این بازی، مهره از شش طرف حرکت کرد و حریف من به اشتباه حرکتی انجام داد و فضا را برای من باز کرد.
ملک سلیمان ز چه بر باد رفت
باد برد هرچه بیاورد باد
هوش مصنوعی: داستان از این حکایت میکند که قدرت و ثروت بزرگ سلیمان، که به خاطر آن معروف بود، در نهایت تحت تاثیر سرنوشت و عوامل غیرقابل کنترل از بین رفت. به عبارتی دیگر، هر چیزی که باد به یا از خود میآورد، نشاندهنده ناپایداری و زودگذر بودن دستاوردهای دنیوی است.
صلح بنائیست که معمار چرخ
ریخت ورا رنگ و بنائی نهاد
هوش مصنوعی: صلح یک ساختاری است که سازندهاش، یعنی تقدیر، آن را طراحی کرده و با رنگ و جزئیات خاصی بنا کرده است.
گشت چو نظم تو منظم جهان
رفت ز قانون تو قانون ز، یاد
هوش مصنوعی: وقتی تو نظم و ترتیب پیدا کردی، تمام جهان نیز بر اساس این نظم حرکت کرد و قوانین آن تغییر نمود.
پور، به «حاجب » به جم و کی رسد
زاده در، یافت گهر در کناد
هوش مصنوعی: فرزند یک حاکم چگونه میتواند به مقام «حاجب» برسد، در حالی که از دروازه نیاکان خود، ارزش و منافع واقعی را به دست نیاورده است.