برگردان به زبان ساده
از شبستان ازل، تا بامداد آب و گل
با تو می بودست جانم، بی تو کی بودست دل؟
هوش مصنوعی: از آغاز آفرینش تا صبح، آب و خاک همیشه با تو بودهاند، جانم، بدون تو دل من چه خواهد بود؟
امر بس ناممکنست از عاشقی کردن حذر
عشق سلطانیست، حکمش برد و عالم مشتمل
هوش مصنوعی: عشق و عاشقی کار بسیار سختی است و نمیتوان به راحتی از آن پرهیز کرد. عشق، مانند سلطانی است که حکم و فرمانش بر همه عالم حاکم است و نمیتوان از آن فرار کرد.
واعظا، گر نکته ای از عشق میدانی بگوی
رحم کن بر ما و بگذر زین حکایات ممل
هوش مصنوعی: ای واعظ، اگر در مورد عشق چیزی میدانی، لطفاً ما را از این قصههای بیفایده برهان و به راستیکه دلهای ما را جریحهدار نکن.
گر ترا عین عیان باشد ببینی آشکار
فیض حق را دم بدم، ساعت بساعت متصل
هوش مصنوعی: اگر چشمت حقیقت را ببیند، هر لحظه و هر ساعت میتوانی به وضوح نعمتهای الهی را مشاهده کنی.
هر کسی را از خدا حظیست اندر قدر او
راه اهل دل جدا باشد ز راه مستدل
هوش مصنوعی: هر فردی به میزان قابلیت و ارزش خود از نعمتهای الهی بهرهمند است. راه جانباختگان در عشق و دلباختگی با راهjenigen که تنها به دلایل منطقی میپردازند، متفاوت است.
از سماع قول خارج جان و دلها تیره شد
جان و دلها آرزو دارد سماع معتدل
هوش مصنوعی: از شنیدن و گفتن به خصوص در حال اوج و شور، جان و دلها خسته و تیره میشوند، ولی جان و دلها در آرزوی شنیدن موسیقی یا کلامی متعادل و آرام هستند.
قابلی باید که تا از حق کند فیضی قبول
چون که ممکن نیست هرگز فاعلی بی منفعل
هوش مصنوعی: انسان باید لایق باشد تا از نعمتهای خداوند بهرهمند شود، زیرا هیچ فاعلی نمیتواند بدون وجود تأثیر یا نتیجهای از عمل خود، فعالیت کند.
ذکر جان هر کسی اسمیست از اسمای حق
ذکر احمد «یامعز» و ذکر شیطان «یامذل »
هوش مصنوعی: ذکر و نام هر شخصی در حقیقت نشانهای از صفات الهی است. نام احمد نماد عزت و شرافت است، در حالی که نام شیطان نشاندهنده ذلت و افت است.
قاسمی، چون آتش دل تیز شد، درکش زبان
کوه آهن را بسوزد چون که گردد مشتعل
هوش مصنوعی: قاسمی، زمانی که دلش به شدت ملتهب میشود، قدرتی پیدا میکند که حتی زبانهای سخت و مقاوم را میسوزاند و به آتش میکشد.
