برگردان به زبان ساده
گر در آید شب عید از درم آن صبح امید
شب من روز شود یک سر و روزم همه عید
هوش مصنوعی: اگر شب عید به خانهام بیاید، آن صبح امید، شب من را به روزی شاد و پر از نشاط تبدیل میکند و تمام روزم مانند یک عید خواهد بود.
خستگیهای مرا عشق به یک جو نگرفت
لاغریهای مرا دوست به یک مو نخرید
هوش مصنوعی: عشق نتوانست خستگیهایم را به بهایی اندک بگیرد و دوست هم نتوانست لاغریهایم را با یک مو به دست آورد.
غنچهای در همه گلزار محبت نشکفت
گلبنی در همه بستان مودت ندمید
هوش مصنوعی: هیچ غنچهای در تمام باغ محبت جوانه نزد و هیچ گلستانی در همه بستان دوستی شکوفا نشد.
هم سحابی ز بیابان مروت نگذشت
هم نسیمی ز گلستان عنایت نوزید
هوش مصنوعی: نه افرادی از صفات نیکو و بزرگمنشی فاصله گرفتند و نه بادی از باغ محبت وزید.
صاف بیدرد کس از ساقی این بزم نخورد
گل بی خار کس از گلبن این باغ نچید
هوش مصنوعی: هیچ کس بدون درد و رنج نمیتواند به آرامش و شادی واقعی دست پیدا کند، همانطور که هیچکس نمیتواند از باغی زیبا گل بچیند بدون اینکه خارها را تحمل کند.
نه مسلمان ز قضا کامروا شد نه یهود
نه شقی مطلبش از چرخ برآمد نه سعید
هوش مصنوعی: هیچکدام از مسلمانان و یهودیان به آنچه که میخواستند نرسیدند، نه بدبخت و نه خوشبخت؛ سرنوشت کسی از چرخ زمان تغییر نکرده است.
رهروی کو که درین بادیه از ره نفتاد
پیروی کو که درین معرکه در خون نتپید
هوش مصنوعی: مسافری که در این راه دشوار گم نشده و از مسیر خود منحرف نگردیده، دنبالهرو کسی است که در این میدان نبرد هرگز از ریشه نلرزیده و جانش را فدای هدفش کرده است.
نیک بخت آن که در این خانه نه بگرفت و نه داد
تیزهوش آن که در این پرده نه بشنید و نه دید
هوش مصنوعی: شخص خوشبخت کسی است که در این خانه نه چیزی را از دیگران میگیرد و نه به کسی چیزی میدهد. و فرد باهوش کسی است که در این محیط نه چیزی را میشنود و نه میبیند.
از مرادت بگذر تا به مرادت برسی
که ز مقصود گذشت آن که به مقصود رسید
هوش مصنوعی: برای رسیدن به هدفت باید از خواستههای زودگذر خود بگذری، چرا که تنها کسانی به هدف میرسند که از خواستههای سطحی و موقت خود عبور کنند.
وقتی آسوده ز آمد شد اندیشه شدیم
که در خانه ببستیم و شکستیم کلید
هوش مصنوعی: زمانی که از آرامش و راحتی برخوردار شدیم، به این فکر افتادیم که در خانه را ببندیم و کلید را بشکنیم.
ما فروغی به سیهروزی خود خوشنودیم
زآن که هرگز نتوان منت خورشید کشید
هوش مصنوعی: ما به سیاهی و غم روزگار خود راضی هستیم، زیرا هرگز نمیتوانیم از نور خورشید بهرهمند شویم.