برگردان به زبان ساده
مرا دل از خرابات مغان بیرون نخواهد شد
چه سوی خانقاهش ره نمایم چون نخواهد شد
هوش مصنوعی: دل من هرگز از میکده خارج نخواهد شد، حتی اگر به سمت خانقاه برویم، چون این مسیر هم برای من دردی دوا نخواهد کرد.
به طوف گلشن و گل رند عاشق را کجا جویی؟
که جز با روی گلرنگ و می گلگون نخواهد شد
هوش مصنوعی: به دنبال عاشق شاد و سرزنده در باغ گل و گلها نگرد، زیرا او فقط با زیبایی و رنگینکمانی که در چهره گلها و بوی خوش شراب وجود دارد، خواهد یافت.
به صحرای جنون هر کو قدم زد چون مرا بیند
پی تعلیم سودا جانب مجنون نخواهد شد
هوش مصنوعی: هر کس به دشت جنون پا بگذارد، وقتی مرا ببیند به سمت یادگیری عشق نخواهد رفت و فقط به حالتی بیخیالی و دیوانگی خواهد ماند.
ته هر وصله ای از خرقه ام کز یکدرم باشد
به جز وجه شراب و شاهد موزون نخواهد شد
هوش مصنوعی: هر بخشی از لباس من که به آن وصله زده شده، فقط باید به خاطر شراب و زیبایی معشوق باشد وگرنه معنای دیگری نخواهد داشت.
ز جام وصلش از یکقطره بویی هم نخواهد یافت
دلم تا در هوایش قطره قطره خون نخواهد شد
هوش مصنوعی: تا زمانی که در آغوش معشوقش نباشم، حتی از یک قطره بوی عشق هم نمیتوانم حس کنم. دل من تا وقتی در فضای او نباشد، مانند قطرهقطره خون نخواهد شد.
چه سوی کهنه اوراق علوم آرم نظر زانرو
که مالیت ندارد باده را مرهون نخواهد شد
هوش مصنوعی: به نظر میرسد که اگر به کتابهای قدیمی و علوم کهنه نگاه کنیم، ارزش چندانی ندارد و باده یا شادی واقعی به چیزی وابسته نیست که برای ما ارزشی نداشته باشد.
من آن رند خراباتم که پیش همتم در دیر
عوض یک جرعه می را گنج افریدون نخواهد شد
هوش مصنوعی: من شخصی هستم که در میخانه زندگی میکنم و برای من ارزش و اهمیت زندگی به یک جرعه می نمیرسد، حتی اگر به اندازه گنج افریدون هم باشد.
چو پیر دیر را شأن از نهم گردون بلند آمد
ز قبض و بسط گردون شاد یا محزون نخواهد شد
هوش مصنوعی: زمانی که پیرسال از آسمان مقامش بالا میرود، تأثیر وضعیتهای فراگیر و متغیر دنیا بر او نه شادش میکند و نه غمگین.
بر کامل جهان و اهل او را وزن خس نبود
غمین و خوشدل از احوال دون جز دون نخواهد شد
هوش مصنوعی: در جهان کامل و اهل آن، غم و شادابی برای کسی که در سطح پایین است، معنایی ندارد و کسی که در رتبه نازلی قرار دارد، جز آنچه در شأن اوست، بدست نخواهد آورد.
چنان رنجور کردی از بلای هجر فانی را
که جز وصل تو از عمر ابد ممنون نخواهد شد
هوش مصنوعی: تو به قدری مرا از غم جدایی رنجور کردهای که هیچ چیزی جز وصال تو برایم ارزش نخواهد داشت و از زندگیام راضی نخواهم بود.
