برگردان به زبان ساده
چیست دانی ناله مرغ سحر هنگام صبح
با حریفان صبوحی میدهد پیغام صبح
هوش مصنوعی: آیا میدانی که پرنده صبحگاه چه نالهای سر میدهد؟ او در هنگام سپیدهدم پیامی را به دوستانی که نوشیدنیها را کنار گذاشتهاند، میرساند.
یعنی اول می چو بگرفتند شوخان چمن
لاله از یاقوت و نرگس نیز از زر جام صبح
هوش مصنوعی: در آغازین ساعات روز، زمانی که بوی نوشیدنی خوشایند در فضا پراکنده میشود، گلهای بهاری مانند لالهها از یاقوت و نرگسها از طلا میدرخشند.
باده گلرنگ را در جام چون خورشید نوش
شسته شد از چشمه خور خون رخ گلفام صبح
هوش مصنوعی: شراب خوش رنگی که در جامش به رنگ خورشید است، مانند این است که از چشمهای که مانند خون صورت صبحگاهی درخشان است، نوشیده شده است.
چون بخندد همچو غنچه صبح کاینک دم به دم
غنچهآسا زعفران آید برون از کام صبح
هوش مصنوعی: وقتی که صبح مانند غنچه لبخند میزند، هر لحظه زعفران از دل صبح به بیرون میآید.
صبح هم جام صبوحی زد که جیبش گشت چاک
ورنه چون چاک گریبان از چه شد اندام صبح
هوش مصنوعی: صبح با نوشیدن جامی از شراب، حالتی شاداب و سرحال پیدا کرد که باعث شد جیبش پاره شود. اما این سوال مطرح میشود که چرا صبح به این حال درآمده و مانند گریبان پاره شده است؟
از چمن اکنون سوی میخانه باید زد علم
گشت چون ظاهر ز روی کوهسار اعلام صبح
هوش مصنوعی: حال که از چمن عبور کردیم، باید به سوی میخانه حرکت کنیم، زیرا مانند سپیدهدم که از پشت کوهها نمایان میشود، باید علائم شادی و نشاط را در زندگی خود برپا کنیم.
یک سحر آن گل صبوحی کرد با من زان نفس
پیرهن چون گل درم هرکس که گیرد نام صبح
هوش مصنوعی: یک صبح یکی از آن گلهای خوشبو با من سخن گفت و از عطری که به پیراهنش داده میشد، یاد کرد. هر کسی که نام صبح را بر زبان بیاورد، از آن عطر و زیبایی بهرهمند میشود.
با حریفان یک سحر تا شام شوم است خراب
چون به شامت عاقبت خواهد کشید انجام صبح
هوش مصنوعی: در یک شب تا غروب، با رقبا مشغول میشوم و به خاطر این دردم، خراب میشوم؛ زیرا در نهایت، حال صبح از آنچه در شب گذشته رخ داده، تاثیر میگیرد.
صبح چون فانی صفای وقت از طاعت بیافت
باری اولی آنکه می ندهد ز کف هنگام صبح
هوش مصنوعی: صبح که فرامیرسد، وقتی که انسانها به روز جدید خوشامد میگویند و به عبادت و کارهای نیک میپردازند، حالتی از پاکی و صفا در فضا وجود دارد. اما وقتی که این صفا و طراوت به پایان میرسد، بهتر است کسی که از دست دادن وقت را میبیند، از درک این زمان ویژه غفلت نکند و در همان لحظات، از نعمتهای موجود بهرهبرداری کند.