برگردان به زبان ساده
محتسب گر به درِ میکده مانع نشود
رندِ میخواره به صد عربده قانع نشود
هوش مصنوعی: اگر نگهبان درِ میکده مانع ورود شود، کسی که در پی لذت و شراب است به سادگی قناعت نخواهد کرد و به هر قیمتی تلاش خواهد کرد تا به هدفش برسد.
یار چون در رَهِ میخانه قدم پیش نهد
کیست کان راه و روش بیند و تابع نشود
هوش مصنوعی: وقتی که محبوب به سمت میخانه قدم میگذارد، چه کسی میتواند آن راه و روش را ببیند و از آن پیروی نکند؟
اصل این ذرهٔ سرگشته هم از خورشید است
هم بدان اصل محالست که راجع نشود
هوش مصنوعی: این ذرهٔ سرگشته از خورشید نشات میگیرد و به دیار خورشید باز میگردد؛ بنابراین، این اصل غیر ممکن است که بدون این ارتباط باشد.
راه باریک فنا تیزتر از شمشیر است
قطع این مرحله بیحجت قاطع نشود
هوش مصنوعی: راهی که به فنا میرسد به اندازهای تند و تیز است که به مانند شمشیر میباشد و برای عبور از این مرحله، باید دلیل و برهانی قاطع وجود داشته باشد.
عاشق از روی نکو در نظری فهم کند
آنچه معلوم به صد شرح مطالع نشود
هوش مصنوعی: عاشق با یک نگاه به چهره زیبای محبوبش، چیزهایی را درک میکند که هیچگونه توضیح و تحلیلی نمیتواند آن را به روشنی بیان کند.
سعی در کار تو دارند دلا دشمن و دوست
نگران باش که رنج همه ضایع نشود
هوش مصنوعی: در تلاش هستند که در کار تو تأثیر بگذارند، چه دوستان چه دشمنان. باید مراقب باشی که زحمات و تلاشهایت بینتیجه نماند.
لب فرو بند فغانی و درِ دل مگشای
که به تیزیِ زبان دفع موانع نشود
هوش مصنوعی: سکوت کن و احساساتت را برزبان نیاور، زیرا که با تند زبانی نمیتوانی از مشکلات و موانع عبور کنی.