برگردان به زبان ساده
مبتذل صبح و شام تازگی آرنده نیست
مسخرهٔ روزگار آنقدرش خنده نیست
هوش مصنوعی: صبح و شب تکراری و بیعطر و طعم، دیگر چیز جدیدی به همراه ندارد. این وضعیت زندگی به قدری خندهدار است که ارزش خندیدن ندارد.
آینه در پیش گیر محرم تحقیق باش
غیر ز خود رفتنت پیش تو آینده نیست
هوش مصنوعی: آینه را در جلوی خود بگذار و با دقت به حقیقتها نگاه کن. فقط به خودت توجه داشته باش و فراموش کن که به دیگران فکر کنی، زیرا آیندهای جز خودت پیش پای تو نیست.
وشت طور زمان لمعهٔ برق است وبس
علت کوریست گر چشم تو ترسنده نیست
هوش مصنوعی: زمان مانند یک درخشش زودگذر است و تنها دلیل کوری و ناتوانی در دیدن، ترس توست. اگر ترس نداشتی، میتوانستی زیباییهای آن را ببینی.
صافدلان فارغند شکوه ارهام چند
گر دلت از خود پر است آینه شرمنده نیست
هوش مصنوعی: دلهای پاک و صاف بیغش، از نالهها و شکایتها بینیازند. اگر دل تو از خودخواهی و زخمهای درونی پر است، آینه هیچ عیبی ندارد که به تو نشان دهد.
درکف اخلاق تست رشتهٔ تسخیر خلق
غافل از احسان مباش هیچ کست بنده نیست
هوش مصنوعی: اخلاق خوب میتواند موجب تأثیرگذاری بر مردم شود. در کمک و نیکی به دیگران، غافل نباش؛ زیرا هیچ کس به واقع مالک و صاحب کسی نیست.
مصدر ایذای خلق در همه جا ناسزاست
گر همه در پرپاست !بله زیبنده نیست
هوش مصنوعی: انتقاد و بدگویی دربارهی دیگران در هر مکان و زمانی ناپسند است، حتی اگر همه در حال انجام آن باشند. این رفتار زیبنده و شایسته نیست.
هیچکس از گل نچید رایحهٔ انفعال
خبث چه بو میدهد گر دهنت گنده نیست
هوش مصنوعی: هیچکس از گل عطر نمیچشد، اگر خود بوی ناخوشایند داشته باشد.
طبع حرون خم نزد جزبه در احتیاج
بیطلبکاه و جوگاو سرافکنده نیست
هوش مصنوعی: روح بلند و آزاد، هیچ وقت به خاطر نیازمندیها و کمبودها خم نمیشود و همیشه با اعتماد به نفس و استقامت باقی میماند.
تخت سلیمان جاه پایهٔ قدرش هواست
دود دماغ حباب آن همه پاینده نیست
هوش مصنوعی: تخت سلیمان، نشانهی عظمت و قدرت است، اما این عظمت فقط به خاطر توجه مردم و خیالپردازی آنهاست و اگر به واقعیت نگاه کنیم، آن عظمت هم مانند حبابی زودگذر و ناپایدار است.
فقر به هرجاکشد دامن اقبال ناز
چرخ به صد طلسش پینهٔ یک زنده نیست
هوش مصنوعی: فقر انسان را به هر سمتی که بخواهد میکشاند و چرخ روزگار با تمامی زرق و برقش هیچ ارزش و حیات واقعی برای او نمیآورد.
ای همه وهم و گمان در الم رفتگان
رشهکن و جامه در، یشمکسیکنده نیست
هوش مصنوعی: ای کسانی که تحت تأثیر خیالات و گمانها قرار گرفتهاید، از این وضعیت خارج شوید و بدانید که هیچکسی در کار خود به درستی عمل نمیکند.
خواه دلت چاک زن خواه به سرخاک ریز
دهر ز وضع غرور بهر تو گردنده نیست
هوش مصنوعی: خواه دلت بشکسته باشد یا خواسته خود را بر روی خاک بریزی، در پایان، دنیا به خاطر حالت مغرورانهات هیچ تلاشی نخواهد کرد.
به که دل منفعل از خودت آگه کند
ور نه به پیشت کسی آینه دارنده نیست
هوش مصنوعی: بهتر است که دل انسان از درون خود آگاهی پیدا کند، وگرنه هیچکس نیست که در کنار تو حقیقت وجودت را به تو نشان دهد.
بیدل از این چارسو عشوه ی دیگر مخر
غیر فنا هیچ جنس نزد حق ارزنده نیست
هوش مصنوعی: بیدل میگوید: در این دنیا که ما در آن زندگی میکنیم، هیچ چیز ارزشمندتر از فنا نیست و نباید به دنبال جذابیتها و زیباییهای دیگر بود، چرا که در برابر خداوند، هیچ چیز دیگری ارزش ندارد.