برگردان به زبان ساده
هما سراغم و زیر فلک مگس هم نیست
چه جای کس که درین خانه هیچکس هم نیست
هوش مصنوعی: هما به دنبالم است و زیر آسمان حتی یک مگس هم وجود ندارد، چه برسد به اینکه کسی در این خانه باشد که هیچ کس در آن نیست.
بهوهم، خونمشو ای دلکه مطلبت عنقاست
به عالمی که توان سوخت مشت خس هم نیست
هوش مصنوعی: ای دل، به فکر از دست دادن خود نباش، زیرا آنچه دنبال آن هستی، بسیار نادر و دور از دسترس است. در جهانی که حتی توان سوزاندن یک مشت خاک را هم نداریم، به دنبال چیزی غیرقابل دستیابی نرو.
ز بیقراری مرغ اسیر دانستم
که جای یک نفس آرام در قفس هم نیست
هوش مصنوعی: از بیتابی پرندهای که در قفس است، فهمیدم که حتی در قفس هم جایی برای یک نفس آرام وجود ندارد.
به بینیازی ما اعتماد نتوان کرد
به دل هوایی اگر نیست دسترس هم نیست
هوش مصنوعی: به قدرت و بینیازی ما نمیتوان اطمینان کرد، زیرا اگر دل ما تمایل و آرزویی نداشته باشد، دسترسی به آن نیز ممکن نیست.
فساد ما اثر ایجاد حکم.تهدید است
اگر ز دزد نیابی نشان عسس هم نیست
هوش مصنوعی: فساد ما نتیجه صدور احکام نادرست است. اگر از دزد نشانی پیدا نکنید، هیچ نشانهای از نگهبان هم نیست.
ز خویش رفتن ما نالهای به بار نداشت
فغانکه قافلهٔ عجزرا جرس هم نیست
هوش مصنوعی: دوری از خود و اصل خویش ما هیچ تأثیری نداشت و فریاد زدیم که حتی صدای زنگ قافلهی ناتوانی هم شنیده نمیشود.
گذشته است ز همگرد کاروان وجود
کسی که پیش نیفتاده است پس هم نیست
هوش مصنوعی: کسی که از جمع انسانها جلوتر نرفته باشد، نمیتواند در مسیر زندگی خود به پیشرفت دست یابد و به همین دلیل وجودش در گذشته باقی مانده است.
شرار من به چه امید فال شعله زند
که دامنم ته سنگ آمد و نفس هم نیست
هوش مصنوعی: آتش وجود من به چه دلیلی شعلهور میشود، در حالی که دامنم پر از سنگ و سختی است و نفس راحتی ندارم؟
به درد بیکسیم خون شو، ای پر پرواز
کز آشیان به درم کردی و قفس هم نیست
هوش مصنوعی: ای پرندهای که از لانهام پرواز کردهای، به درد و رنج من توجه کن و برایم خون گریه کن، زیرا اکنون من تنها و بیسرپناه هستم و حتی قفس هم ندارم.
بدین دو روزه تماشای زندگی بیدل
کدام شوق و چه عشق اینقدر هوس هم نیست
هوش مصنوعی: زندگی کوتاه و زودگذر است و بر اساس این بیصالح بودن آن، چه شوق و احساس عمیقی میتواند در دل ما نسبت به آن وجود داشته باشد؟