برگردان به زبان ساده
متاع هستیی دارم مپرس از بود و نابودش
به صد آتش قیامت میکنی گر واکشی دودش
هوش مصنوعی: من داراییای دارم که نباید از وجود و زوال آن سوال کنی؛ زیرا اگر بخواهی آن را بگیری، با همهی درد و عذابش، عواقب سختی به همراه خواهد داشت.
به فهم مدعای حسرت دل سخت حیرانم
نمیدانم چه میگوید زبان عجز فرسودش
هوش مصنوعی: دل من به شدت در حسرتی عمیق به سر میبرد و نمیتوانم منظور آن را درک کنم. زبان ناتوانیام هم از بیان این احساس فرسوده شده و نمیداند چه بگوید.
شبستان سیهبختی ندارد حاجت شمعی
بس است از رنگ من آرایش فرش زر اندودش
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به این است که فضای تاریک و غمانگیز نیازی به روشنایی بیشتری ندارد و تنها یک شمع کافی است تا نشاندهنده رنگ و زیبایی زندگی باشد. به نوعی، وجود آرایش و زینت در زندگی، حتی در شرایط سخت، میتواند متجلی شود.
به تقلید سرشکم، ابر شوخی میکند اما
ز بس کم مایگی آخر فشاری میدهد جودش
هوش مصنوعی: ابر به طرز بازیگوشانهای مانند من اشک میریزد، اما از آنجا که خیلی کممایه است، در نهایت فشارش را بهعنوان بخشندگی نشان میدهد.
سلامت آرزو داری برو ترک سلامت کن
به ساحل موج این دریا شکستن میبرد زودش
هوش مصنوعی: اگر آرزوی سلامتی داری، باید از آرزوی سلامتی دست بکشی و به عمق این دریا بروی، زیرا با کمی تردید و ترس، خیلی زود امکان دارد که شکست بخوری.
نپنداری ز جام قرب زاهد نشئهای دارد
دلیل دوری است اینها که در یاد است معبودش
هوش مصنوعی: نپندار که زاهد از شراب نزدیکی به خدا نشئهای دارد، دلیل دوری او از معبودش همین یادهایی است که در دلش مانده.
خیال اندود هستی نقش موهومی که من دارم
به صد آیینه نتوان کرد یک تمثال مشهودش
هوش مصنوعی: تصور من از وجود، تصویری خیالی است که هیچکس نمیتواند با صدها آینه آن را به شکل واقعی نمایش دهد.
به زلفت شانه دستی میزند اما نمیداند
کز افشاندن نگردد پاک دامان دل آلودش
هوش مصنوعی: زلف تو را شانه میزند، ولی نمیداند که با این عمل نمیتواند دل آلودهاش را پاک کند.
درین محفل رموز هیچکس پنهان نمیماند
سیاهی خوردن هر شمع روشن میکند دودش
هوش مصنوعی: در این جمع، هیچ رازی نمیتواند پنهان بماند. وقتی شمعی روشن میشود، سیاهی آن و دودی که تولید میکند، همه چیز را نمایان میکند.
به هر بیحاصلی بیدل زیانکاران الفت را
بضاعت دست افسوسست گر بر هم توان سودش
هوش مصنوعی: در هر ناکامی و بیفایدهای، افراد بیدرد و بیخیال به احساس ناراحتی و اندوه میپردازند، اما اگر توانایی مقابله با این دردها را داشته باشند، میتوانند به جبران آن بپردازند.