برگردان به زبان ساده
به دل ز مقصد موهوم خار خار مریز
در امید مزن خون انتظار مریز
هوش مصنوعی: به دل خود نسبت به اهداف نامشخص و خیالی ناامیدی نرسان، و در آرزوی رسیدن به آنها، خود را غمگین نکن.
مبند دل به هوای جهان بیحاصاا
ز جهل، تخم تعلق به شورهزار مریز
هوش مصنوعی: به دل خود وابسته به آرزوهای بیفایده این دنیا نکن، چون از نادانی، بذر وابستگی را در زمین خشک و بیثمر نکار.
به یک دو اشک، غم ماتمکه خواهی داشت
گل چراغ فضولی به هر مزار مریز
هوش مصنوعی: با چند قطره اشک، غم و اندوهی که میخواهی داشته باشی، گلی که به یاد مفقودین میگذاری را در هر قبر نگذار.
حدیث عشق سزاوار گوش زاهد نیست
زلال آبگهر در دهان مار مریز
هوش مصنوعی: حرف عشق برای زاهدان مناسب نیست، مانند آب زلالی که در دهان مار نیست.
به عرض بیخردان جوهرکلام مبر
به سنگ و خشت دم تیغ آبدار مریز
هوش مصنوعی: به عقیدهی افراد نادان، ارزش کلمات خود را با سنگ و خشت پایین نیاورید و آنها را بیاهمیت نسازید. مانند آن که نباید مایهی ب بریدن را بیدقت و بیتوجهی استفاده کنید.
به تردماغی کروفر از حیا مگذر
ز اوج ناز به پستی چو آبشار مریز
هوش مصنوعی: با احتیاط و مراقبت از حیا و اخلاق خود دور نشو، چون زیبایی و ناز خود را به راحتی نشان نده و از بلندی به پایین نیفت.
ز آفتاب قیامت اگر خبر داری
به فرق بیکلهان سایهکن، غبار مریز
هوش مصنوعی: اگر از روز قیامت باخبر هستی، بر سر کسانی که در بیخبری به سر میبرند سایهافکن و غبارشان را نپاش.
خجالت است شکفتن به عالم اوهام
در آن چمنکه نهای رنگ این بهار مریز
هوش مصنوعی: ایستادن و جلوهگری در دنیای خیالی و توهمات در جایی که تو خود را در آن بهاری نمیبینی، اساساً خجالتآور است.
خراب گردش آن چشم نشئهپرور باش
به ساغر دگر آب رخ خمار مریز
هوش مصنوعی: با نگرش به آن چشمان مست و دلبرانه، خود را خراب نکن، و به یاد داشته باش که هرگز زیبایی چهره خمار را در جام دیگری نریز.
اگرچه جرأت اهل نیاز بیادبی است
زشرم آب شو و جز به پای یار مریز
هوش مصنوعی: گرچه درخواست از دیگران ممکن است نشانهای از بیادبی باشد، اما باید با فراغت خاطر مانند آب زلال شو و تنها به پای محبوب خود بریز.
به هرچه نازکنی انفعال همت توست
غبار ناشده در چشم انتظار مریز
هوش مصنوعی: هرچه به آن توجه کنی، نشاندهنده عمق آرزوها و هدفهایت است. پس به خاطر بیحوصلگی و بیتوجهی خود، چشمانت را از انتظار و آرزوهای روشن مکن.
به هر بنا که رسد دست طاقتت بیدل
به غیر ریختن رنگ اختیار مریز
هوش مصنوعی: هر کجا که به قابلیت و تواناییات میرسی، فرصتها را از دست نده و اجازه نده که بیتفاوتیات بر انتخابهایت اثر بگذارد.