برگردان به زبان ساده
گلزار مگوئید که قصری زبهشت است
ساقی نه پری کادمی حور سرشت است
هوش مصنوعی: در گلستان نیندیشید که اینجا مانند بهشت است، بلکه این جا ساقی است که نه فرشته بلکه دختری از دیار حوریان بهشت است.
نه باده بساغر بود و محمل مستان
کان چشمه کوثر بود آن باغ بهشت است
هوش مصنوعی: این بیت به توصیف یک مکان بهشتی و دلپذیر میپردازد که در آن باده و شادی به وفور وجود دارد. این مکان به مانند باغی است که از چشمهای زنده و پاک سرچشمه میگیرد و زیبایی و خوشی آن نسبت به دیگر مکانها بینظیر است.
جویند ترا شیخ و برهمن چه تفاوت
کاین بر در کعبه بود آن رو به کنشت است
هوش مصنوعی: شیخ و برهمن هر دو به دنبالت میگردند، اما چه تفاوتی دارد؟ زیرا یکی در درِ کعبه است و دیگری به سوی معبدی دیگر میرود.
زاهد من و میخانه ملامت نکند سود
در دفتر تقدیر ببین تا چه نوشت است
هوش مصنوعی: برخی از زاهدان و ملامتکنندگان، به خاطر سلوک و رفتار من در میخانه، انتقاد نمیکنند. به سود و منفعتی که در سرنوشت نوشته شده است توجه کن، تا ببینی چه سرنوشتی برای من رقم خورده است.
خشت از سر خم با ادب ای رند تن برگیر
باشد سر جمشید مپندار که خشت است
هوش مصنوعی: ای رند با ادب، وقتی که از سر خم (مشروب) برمیداری، باید توجه داشته باشی که اینجا چیز بیاهمیتی نیست؛ بلکه نشان از مقام والای جمشید است. بنابراین، فکر نکن که این فقط یک خشت ساده است.
خالیست مجاور بخم زلف سیاهت
این دانه ندانم که بر آن دام که هشتست
هوش مصنوعی: جای خالی در کنار خم زلف سیاه تو وجود دارد و من نمیدانم این دانهای که به آن وابستهام، چه دام و چالشی را برایم به ارمغان میآورد.
با این همه حسن و لطافت که چمن راست
بی یار گلندام یکی خانه زشت است
هوش مصنوعی: علیرغم تمام زیبایی و نرمی چمن، اگر گل محبوب در کنار نباشد، آنجا به منزله یک خانه زشت میماند.
آشفته و مهر علی از حاصل اعمال
در مزرعه دک بجز این تخم نکشت است
هوش مصنوعی: آشفتگی و عشق بر اثر کارهایی که انجام دادهایم، در این زمین جز این دانه به بار نیاورده است.
خوش حالت آن رند قلندر که بیادست
اسباب بهشتی همه یکسوی بهشتست
هوش مصنوعی: خوش به حال آن فرد آزادمنش که تمام وسایل و لذتهای بهشت در روزگارش فراهم است و همه چیز به سوی بهشت میرود.
