برگردان به زبان ساده
مه جبینان جهان خاک و تو خود افلاکی
دو جهان زهر بکام من و تو تریاکی
هوش مصنوعی: زیبایی جهان به تو مربوط میشود و تو از آسمانها هستی. دو جهان برای من تلخ است، اما تو مانند دارویی تسکیندهندهای.
ناز اگر هست چمن تو چمن آرا بمثل
حسن اگر هست فلک تو فلک الافلاکی
هوش مصنوعی: اگر زیبایی و فریبایی در چمن تو وجود دارد، آن چمن آرا همانند زیباییهای انسانی است. و اگر جهانی زیبا وجود دارد، آسمان تو به زیبایی آن جهانیان است.
نشئه خیزد زمی و می زعنب آن از تاک
تاک از اصل برومند و تو اصل تاکی
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که سرخی و شادابی از زمین و میوههای انگور به دست میآید، که نشاندهندهی زحمت و تلاش در پرورش مو به عنوان منبع شراب است. در اینجا، شاعر به اصل و ریشهی گیاهان اشاره میکند و تأکید میکند که هر چیزی ریشه و اصلی دارد.
گفتمت دل مگر از دیده معنی نگرد
وه که در وهم نگنجی و پر از ادراکی
هوش مصنوعی: به تو گفتم که دل از دیدهی خود معنی نگیرد، ولی به راستی در تصورات نمیگنجد و سرشار از دانایی است.
گرچه نخجیر بفتراک ببندد صیاد
هم تو صیادی و هم آهو و هم فتراکی
هوش مصنوعی: اگرچه صیاد با تیر و دامش شکار میکند، تو هم در این میان صیادی هستی، هم آهو هستی و هم دام.
هوس آلوده شد ای عشق تو را دامن پاک
برفشان گرد هوس را که زفطرت پاکی
هوش مصنوعی: ای عشق، دامن پاک خود را از آلودگیهای هوس دور نگهدار، زیرا که هوس برگزیده از طبیعت خالص نیست.
چاکی ار در دلی افتد بشکیبد همه عمر
دل آشفته چه سانی که سراپا چاکی
هوش مصنوعی: اگر زخمی در دل وجود داشته باشد، تمام عمر دل پریشان میشود. چه فایدهای دارد که همه وجودت مجروح باشد؟
چون ترا میر عرب هست در آفاق پناه
چند در شکوه دلا از ستم اتراکی
هوش مصنوعی: تو در هر گوشهای از جهان جای بیپناهن دلت را به افسوس رها کن، همچنان که از ظلم و ستم بیرحمانه خسارت میبینی.