برگردان به زبان ساده
مکرم مفصل سدیدالدین سپهر سروری
ای کفت باغ امل را بهترین اردیبهشت
هوش مصنوعی: مکرمت و بزرگی تو، سدیدالدین سپهر، باعث شده است که تو بهترین بهار زندگی را به تصویر بکشی و به واقعیت درآوری.
آنچنان افزون ز روی مرتبت ز ابنای عصر
کافتاب از ماه و چرخ از خاک و کعبه از کنشت
هوش مصنوعی: این بیت به توصیف قدرت و جایگاه فردی میپردازد که در میان مردم زمانهاش، از دیگران برجستهتر و باارزشتر است. او به اندازهای درخشان و باجلال است که در مقایسه با خورشید و دیگر اجسام آسمانی، حتی بالاتر از آنها قرار میگیرد. این فرد، چنان نور و فرهنگی دارد که به نوعی نماد و الگو برای دیگران محسوب میشود.
دست قدرت صورت آدم همی کردی نگار
ذکر اقبال تو بر اوراق گردون مینبشت
هوش مصنوعی: خداوند قدرتش به قدری بالا است که صورت انسان را به زیبایی خلق کرد و در عین حال، نام و نشان تو را بر ورقهای آسمان ثبت میکرد.
نه که خود آدم به ذکر تو تقرب مینمود
چون صور بخش هیولی خاک آدم میسرشت
هوش مصنوعی: انسان هیچگاه به یاد تو نزدیک نمیشود، زیرا فقط جسم خاکی اوست که شکل گرفته و از آن ساخته شده است.
سرورا وقت ضرورت خاصه چون من بنده را
بردن حاجت به نزدش چون کریمان نیست زشت
هوش مصنوعی: در زمانی که نیاز و ضرورت پیش میآید، آوردن بندگان به نزد بزرگان و سروران، به ویژه به مثل من، به خاطر نیاز و خواهش، بیاحترامی نیست و پسندیده است.
چون ندارم آنچه با قارون فروشد در زمین
در دلم آنست کانرا قبله کردن زرد هشت
هوش مصنوعی: من چیزی ندارم که با مال قارون در زمین مبادله کنم، اما در دل من آرزویی است که میخواهم آن را به سمت مقصدی ارجمند هدایت کنم.
در چنین وقتی مرا چون بندهٔ امر توام
از کف رادت که او جز تخم آزادی نکشت
هوش مصنوعی: در چنین لحظاتی من همچون فردی تسلیم دستورات تو هستم، زیرا تو جز بذر آزادی در دل من نیاوردهای.
گر نباشد آنچه اسمعیل را زو بد خلاص
زان بنگریزم که آدم را برون کرد از بهشت
هوش مصنوعی: اگر آن چه که اسماعیل را از خطر نجات داد، وجود نداشت، باید به آن چیزی نگاه کنیم که آدم را از بهشت بیرون کرد.