برگردان به زبان ساده
بیامد به تخت کیی یزدگرد
وز آن پس شنیدی که او هم چه کرد
هوش مصنوعی: یزدگرد بر تخت سلطنت نشست و بعد از آن شنیدی که او چه کارهایی انجام داد.
نبد در سرش رای و فرهنگ و هش
همی ساختندش مهان دست خوش
هوش مصنوعی: در سر او نه فکر و اندیشهای وجود داشت، و بزرگان فقط او را به خوشی و لذتپرستی سوق میدادند.
ازو گشت بر باد ملک عجم
همان افسر خسرو و گاه جم
هوش مصنوعی: از او، سلطنت و قدرت ایرانیان به باد رفت، همانطور که تاج خسرو و دورهی جمشید نیز از میان رفته است.
چو دادار باشد به کاری مرید
همه مایه ی آن بیارد پدید
هوش مصنوعی: وقتی خدای بزرگ به کاری توجه کند، همه چیز از وجود او آشکار میشود.
ازین پس سخن طرز دیگر بود
زدستار و محراب و منبر بود
هوش مصنوعی: از این پس، صحبت با روش و شکل دیگری خواهد بود و دیگر جنبههای مذهبی و مراکز دینی مانند معبد و منبر مطرح نخواهد شد.
سخن گفت باید زتنزیل و وحی
زمعروف و از منکر و امر و نهی
هوش مصنوعی: باید درباره مسائل الهی و وحی صحبت کرد و به خوبیهای آشکار و زشتهای ناپسند اشاره کرد و همچنین به کارهای درست و نادرست توجه داشت.
زقرآن و توحید و وعد و وعید
زجنات عدن و عذاب شدید
هوش مصنوعی: این کلید واژهها به مفاهیم مهمی اشاره دارند. از آیات قرآن و اصول توحید گرفته تا وعدهها و هشدارهای معاد. همچنین به بهشتهای عدن، که نماد آرامش و سعادت است، و نیز عذابهای سخت و سنگین اشاره شده است.
ز قطران و تسنیم و ماه معین
زخلد و زجوی می و انگبین
هوش مصنوعی: از ترکیب مواد مختلفی چون قطران و تسنیم و ماه معین، به یاد میآید که از جاودانگی و همچنین از چشمههای شراب و عسل صحبت میشود.
زطوبی و رضوان و غلمان و حور
زاحیای اموات و نشر قبور
هوش مصنوعی: از درختان بهشتی و نعمتهای الهی مانند باغهای بهشتی، پسران زیبا و دختران معصوم، زندگی دوباره مردگان و برپا کردن قبرها سخن میگوید.
ز سلسال و از کوثر و سلسبیل
ز کافور و از چشمه زنجبیل
هوش مصنوعی: از درختان بهشتی و آبهای گوارا، از عطر کافور و چشمه زنجبیل صحبت میکند.
زکفر وز ایمان و بیم و امید
ز صور سرافیل و بعث جدید
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به دو حالت متضاد وجود دارد: "کفر" و "ایمان"، که به طرز عمیقی با احساسات انسانی مانند "بیم" و "امید" ارتباط دارند. همچنین، این عبارات به تصویر سرافیل و بعث جدید اشاره دارند، که میتواند نماد تولدی دوباره یا بیداری نوین در زندگی باشد. در حقیقت، صحبت از تقابل و تضادهای بنیادین در وجود انسان و احساسات او در مسیر زندگی است.
سخن های پیغمبر هاشمی
پر از خرمی ساخت روی زمی
هوش مصنوعی: سخنان پیامبر هاشمی سرشار از شادی و خوشحالی است و مانند گلهایی در زمین میروید.
یکی مشت از مردم باربار
که شیر شتر خوردی و سوسمار
هوش مصنوعی: یک عده از مردم که بیفرهنگ و نادان هستند، مانند کسی هستند که از غذاهای عجیب و غریب و غیرمعمول مثل شیر شتر و سوسمار استفاده میکنند.
زاعجاز او تاج قیصر گرفت
همه ملک کسری سراسر گرفت
هوش مصنوعی: با قدرت و اعجاز او، تاج سلطنت قیصر به دست آمد و تمام سرزمین کسری نیز به تصرف او درآمد.