برگردان به زبان ساده
بر اهل ترک، نکرده است غم جفا هرگز
گزند خار ندیده است پشت پا هرگز
هوش مصنوعی: برای کسانی که ترکزبان هستند، غم و زخم ناشی از بیرحمی هرگز تاثیری نداشته و آنها هرگز پشت پا زدن به آرامش و آسایش را تجربه نکردهاند.
چو روی آیینه است آن جهان و، این یک پشت؛
ز پشت آینه، ای دل مجو صفا هرگز!
هوش مصنوعی: جهان مانند روی آینه است و این دنیا همچون پشت آن؛ بنابراین ای دل، هرگز از پشت آینه به دنبال صفا و روشنی نباش!
بزیر چرخ، مکن ریشه أمل محکم
که دانه سبز نگردد در آسیا هرگز
هوش مصنوعی: زیر فشار زمان و چرخش زندگی، امیدوار نباش که آرزوهایت به راحتی به واقعیت بپیوندند، زیرا در شرایط نامساعد، هیچ بذر سبزی در آسیاب به بار نخواهد نشست.
تهی ز نان تهی گشته تا که سفره ما
نخورده ایم طعامی باشتها هرگز
هوش مصنوعی: ما تا زمانی که چیزی نخوردهایم، سفرهامان از غذا خالی است.
مرا ز فیض خموشی نموده بیگانه
نگشتمی بسخن کاش آشنا هرگز
هوش مصنوعی: من از نعمت سکوت بهرهمند شدم و هرگز بیگانه نماندم، ولی ای کاش هرگز با صحبت کردن آشنا نمیشدم.
بدولتی چو رسی، بهر خلق باش، نه خود؛
بخویش سایه نمی افگند هما هرگز
هوش مصنوعی: وقتی به مقامی دست یافتی، هدفات باید خدمت به مردم باشد نه خودخواهی. زیرا پرندهای مثل هما هرگز سایهاش را بر خود نمیاندازد.
ز بسکه غیر نگنجد میان این یاران
ندیده ایم میان دو کس صفا هرگز
هوش مصنوعی: به خاطر اینکه میان این دوستان هیچ کس را نمیشناسیم، هرگز صفایی را میان دو نفر ندیدهایم.
بنای خانه هستی است بر فنا واعظ
منه تو پایه دل را برین بنا هرگز
هوش مصنوعی: بنیان وجود و زندگی بر روی زوال و نابودی استوار است. ای واعظ، نگذار که دل من را بر این اساس ویران بسازی.
