برگردان به زبان ساده
منعم! باهل فقر چه خوانی نوای زر؟
ما را بس است سکه مردی بجای زر!
هوش مصنوعی: ای بخشنده! در برابر فقر، طلا چه ارزشی دارد؟ برای ما همانند سکهی مردانگی کافی است.
ناید بجمع مال سر همتم فرو
در سر نگنجد اهل فنا را هوای زر
هوش مصنوعی: در اینجا بیان میشود که تلاش و هدف من جمعآوری پول نیست و به دلیل ناپایدار بودن دنیا، افراد فانی نمیتوانند به دنیای مادی و مال اندوزی دلبسته شوند. در اصل، ارزشهای واقعی و هدفهای بلندمدت فراتر از داراییهای مادی هستند.
گر پیش خلق نیست زر از جان عزیزتر
جان میکنند بهر چه عمری برای زر؟!
هوش مصنوعی: اگر در برابر مردم طلا به اندازه جان عزیز نیست، چرا برای به دست آوردن طلا عمر خود را فدای آن میکنند؟
باشد گدا همیشه عرق ریز آبرو
از بس دود چو چشم طمع، در قفای زر
هوش مصنوعی: بیشتر از هر چیز، گدا به خاطر حفظ آبرو و حیثیت خود دچار زحمت و عرقریزی است، زیرا در پی ثروت و طمع دیگران، دائماً تحت فشار قرار دارد.
تا زر ز جان جدا نکند منعم بخیل
از نقد عمر صرف نماید، بجای زر
هوش مصنوعی: اگر بخشنده و سخاوتمند از ارزش زندگی و زمان انسان کم کند، به یاد داشته باشیم که نمیتوانیم از جان خود جدا کنیم، پس بهتر است به جای طلا و زر، زمان و عمر خود را صرف کنیم.
مال جهان، چو آب روانست خواجه را
نبود عجب که دق برد از دل صدای زر
هوش مصنوعی: ثروت دنیا مانند آبی است که مدام در حال حرکت است و از دست میرود. بنابراین، تعجبی ندارد که کسی به خاطر شنیدن صدای طلا و ثروت، دچار نگرانی و افسردگی شود.
در قید و صلاح تو، ای خواجه حرف نیست
چندانکه در میان نبود لیک پای زر
هوش مصنوعی: ای خواجه، در مورد صلاح و قید تو سخنی نیست، اما اگر در میان نباشد، پای زر وجود دارد.
زر آفریده است خدا از برای ما
ما را نیافریده خدا از برای زر
هوش مصنوعی: خداوند طلا را برای ما خلق کرده است، اما ما تنها به خاطر طلا خلق نشدهایم.
واعظ گمان مبر که شود سیر چشمشان
دارند اهل حرص ز بس اشتهای زر
هوش مصنوعی: واعظ، فکر نکن که چشم این مردم سیر میشود، زیرا اهل حرص به خاطر اشتیاق زیادشان به طلا هرگز راضی نخواهند شد.
