برگردان به زبان ساده
ای نفس شوخ چشم مرو در قفای نان
جانت مده به باد هوا در هوای نان
هوش مصنوعی: ای جان زندگیبخش، چرا در پی نان میدوی و هستیات را به باد میدهی؟ در جستجوی غذا، خودت را به خطر نینداز.
بگشادهای چو کاسه دهان در خیال آش
مانند سفره حلقه به گوشی برای نان
هوش مصنوعی: تو مانند یک کاسه با دهان باز در خیال خود، انتظار غذای خوشمزهای را داری، مانند سفرهای که دور آن حلقهای برای نان چیده شده است.
بهر دو نان مرو بر ِ دونان و شرمدار
حیف است کآبروی فروشی بهای نان
هوش مصنوعی: برای تأمین معاش به افرادی که ارزش و شأن کمتری دارند نرو و خود را پایین نیاور، چرا که شرم آور است که آبرو و شخصیت خود را به خاطر نان معامله کنی.
آدم برای دانهٔ گندم بهشت هشت
تو بازخر به نان جو ای مبتلای نان
هوش مصنوعی: انسان برای به دست آوردن دانهٔ گندم بهشت، در عوض باید به نان جو روی بیاورد، ای کسی که به نان وابستهای.
هر هشت خلد و شش جهت و پنج حس تو را
گردد مطیع اگر بدهی یک دو تای نان
هوش مصنوعی: اگر بخواهی، میتوانی تمام نعمتها و زیباییهای دنیا و هر چیزی را که حس میکنی، به دست بیاوری، فقط کافی است که کمی محبت و مهربانی خود را به دیگران نشان دهی.
دل را شراب ده که همین است دوای دل
نان پیش سگ بمان که همان است سزای نان
هوش مصنوعی: به دل شراب بده، چون این تنها درمان آن است. نان را به سگ بده، زیرا به همین خاطر است که نان ارزشش را دارد.
از خوان نعمتاللّه اگر خوردهای طعام
چه قدر آش نزد تو باشد چه جای نان
هوش مصنوعی: اگر از سفرهی نعمت خدا خوردهای، دیگر چه جای نگرانی از کمبود غذا یا نان داری؟