برگردان به زبان ساده
چون تو بیماری از هوا و هوس
رحمة العالمین طبیب تو بس
هوش مصنوعی: وقتی که تو به دلیل خواستهها و تمایلات خود دچار مشکل هستی، رحمت جهانیان بهترین درمانگر توست.
هرکرا از جلال مایه بُوَد
خرد مصطفاش دایه بُوَد
هوش مصنوعی: هر کسی که از قدرت و شکوه خاصی برخوردار باشد، خرد و عقل او به گونهای است که مادر او، در حقیقت، خود پیامبر اسلام، حضرت محمد (ص) است.
بست دیوار بهر منت را
سیرت او سرای سنّت را
هوش مصنوعی: دیوارها را به خاطر کرامت او برپا کردم و ویژگیهای او خانهی سنت را تشکیل میدهد.
گر ندانید ای هوا کوشان
بشنوید این سخن ز خاموشان
هوش مصنوعی: اگر میخواهید از آنچه نمیدانید آگاه شوید، به سخنان ساکتها گوش دهید.
تا بگویند بر زبان خرد
هرکه دل داد دین او بخرد
هوش مصنوعی: تا زمانی که دل به کسی داده میشود، میتوان گفت که دین او بر اساس عقل و خرد است.
کاندرین کورهٔ پر از کوران
واندرین کارگاه مزدوران
هوش مصنوعی: در این مکان پر از تاریکی و سردی، در میان کسانی که بیخبر از حقیقت به کار میپردازند.
ادب او به از خصال شما
خرد او به از کمال شما
هوش مصنوعی: اخلاق و ادب او بهتر از ویژگیهای شماست و خرد و دانش او بالاتر از کمال و شکوه شماست.
او دلیل تو بس، تو راه مجوی
او زبان تو بس، تو یافه مگوی
هوش مصنوعی: او خود دلیل توست، بنابراین به دنبال دلیلهای دیگر نرو. او خود گفتار توست، پس از بیان سخنان دیگر بپرهیز.
وهم و حس و خیال رهبر تست
زان همیشه مقام بر درِ تست
هوش مصنوعی: تخیلات و احساسات تو سرپرست و راهنمای تو هستند و به همین دلیل، همیشه مقام تو در درگاه اوست.
مرد همّت نه مرد نهمت باش
چون پیمبر نهای ز امّت باش
هوش مصنوعی: در زندگی تلاش کن تا مانند مردان بزرگ و پرهمت باشی و به کسی مانند پیامبران نگاه نکن که از نسل و قوم خاصی هستند. بر روی تلاش و اراده خود تمرکز کن و به دنبال اهداف بالاتر برو.
سخن او برد ترا به بهشت
ادب او رهاندت ز کنشت
هوش مصنوعی: سخنان او تو را به دنیای زیبای ادب وارد میکند و کیفیت سخن او تو را از مشکلات و گرفتاریها نجات میدهد.
پی او گیر تا سری گردی
خرزی زود جوهری گردی
هوش مصنوعی: اگر دنبال او بروی، به زودی به جایگاه ارزندهای میرسی و به شخصیت باارزشی تبدیل میشوی.
جان فدا کن تو در متابعتش
چون نداری سرِ معاتبتش
هوش مصنوعی: اگر میخواهی از او پیروی کنی، باید جان خود را فدای او کنی، زیرا نمیتوانی به اندازهی او نسبت به دوستی و همراهیاش اهمیت بدهی.
سوی حق بی رکاب مصطفوی
نرود پایت ارچه بس بدوی
هوش مصنوعی: اگر کسی بدون راهنما و هدایت پیامبر حرکت کند، هرچقدر هم که با نیت خوب و خالص بیفتد، به اهداف عالی و درست نخواهد رسید.
تا قدم بر سرِ فلک نزنی
با وی انگشت در نمک نزنی
هوش مصنوعی: تا زمانی که به اوج و قلهی موفقیت نرسی، نباید با او در مسائل جزیی و پیشپاافتاده درگیر شوی.
هرچه او گفت راز مطلق دان
وآنچه او کرد کردهٔ حق دان
هوش مصنوعی: هرچه او بیان کرد، حقیقتی مطلق و غیرقابل انکار است و هر اقدام او، عمل ارزشمند و درست به حساب میآید.
قول او ختم دان تو چون قرآن
لفظ او جزم دان تو چون فرقان
هوش مصنوعی: سخن او را مانند پایان قرآن در نظر بگیر و کلماتش را مانند آیات تفکیک شده بدان.
دل پر درد را که نیرو نیست
هیچ تیمار دار چون او نیست
هوش مصنوعی: دل پر از درد که توانایی ندارد، هیچ پرستاری چون او وجود ندارد.
شرع و دین ساقی شراب ویست
دیده خفّاش آفتاب ویست
هوش مصنوعی: دین و قوانین مانند یک رکورد شراب وجود دارد، و اینکه باید به نور حقیقت نگریست، مانند دیدن یک خفاش در برابر نور آفتاب است.
بر تو از نفس تو رحیمترست
در شفاعت از آن کریمترست
هوش مصنوعی: رحمت و محبت تو به دیگران بیشتر از رحمت خودت است و در شفاعت و کمک به دیگران از فرد نیکوکار هم بزرگتر و کریمتر هستی.
از کرم نز هوا و نز هوسی
مهربانتر ز تست بر تو بسی
هوش مصنوعی: از روی لطف و بدون هیچ انگیزهای، مهربانیهای بسیاری نسبت به تو وجود دارد.
سوی جان پلید کی پوید
هست او پاک پاک را جوید
هوش مصنوعی: کسی که روحش آلوده است، به سوی چیزهای ناپاک میرود، اما کسی که پاک و خالص است، همواره به دنبال پاکی و صفا میگردد.
پاک شو پاک رستی از دوزخ
کو رهاند ترا از آن برزخ
هوش مصنوعی: برای رسیدن به پاکی و رهایی از مشکلات و دردها، باید خود را از زشتیها و گناهان دور کرده و از دوزخ درون آزاد شویم. این پاکی میتواند ما را از موانع و سختیها رهانیده و به آرامش برساند.
باز آنکو حرام دارد خور
دوزخ او را ز شرع اولیتر
هوش مصنوعی: کسی که حرام میخورد، مجازاتش جهنم است و این برای او مطابق با اصول دین سختتر و مناسبتر خواهد بود.
گر تو خواهی که گردی او را یار
از حرام و سفاح دست بدار
هوش مصنوعی: اگر میخواهی او به تو عشق ورزد، از حرام و روابط نادرست دوری کن.
در حریم وی ای سلامت جوی
شرمدار از حرام و دست بشوی
هوش مصنوعی: در مکان مقدس او، اگر به دنبال سلامت هستی، از کارهای ناپسند پرهیز کن و دست خود را از آن پاک کن.
نه خدای جهان بر اهل نفس
گفت مولای مؤمنانم و بس
هوش مصنوعی: در اینجا مفهوم این است که خداوند تنها بر کسانی که به نفس خود تسلط دارند، گفته است که من فقط مولای مؤمنان هستم. به عبارت دیگر، کسانی که به خودشناسی و تقوا دست یافتهاند، میتوانند به مقام والای ایمان و رهبری دست یابند.
تو که جز در غم قنینه نهای
سینه گم کن چو پاک سینه نهای
هوش مصنوعی: تو که هیچ چیزی جز غم و اندوه را نمیشناسی، دل را فراموش کن زیرا که دل پاک و خالصی نداری.
سینهای را که سنّت آراید
دل آن سینه شرع را شاید
هوش مصنوعی: اگر سینهای داشته باشی که با سنت و آموزهها adorn شود، آن دل در این سینه بایستی با اصول و قوانین شرع هماهنگ باشد.
سینه و دل که جای غی باشد
خانهٔ دیو و چنگ و می باشد
هوش مصنوعی: در دل و سینهای که مملو از غم و غصه است، جز عشق و شادی جایی برای زیباییها و لذتها وجود ندارد.
ای فرو مانده زار و وار و خجل
در جحیم تن و جهنم دل
هوش مصنوعی: ای کسی که در رنج و عذاب جسم و دل خود اسیر شدهای و حالتی ناامید و شرمنده دار!
غضبت گه فرو برد به جحیم
گه دهد شهوتت شراب حمیم
هوش مصنوعی: زمانی که خشم تو را به آتش جهنم میکشاند و زمانی دیگر، لذت و شهوت تو را به نوشیدن شرابی داغ وا میدارد.
گه کشد شیر کبر و خوک نیاز
گه گزد مار حقد و گزدم آز
هوش مصنوعی: گاهی اوقات، شیر با غرور و تکبر خود به سراغ ما میآید و در مواقعی دیگر، خوک با نیازمندیاش سراغ ما را میگیرد. همچنین، مار با حسادت و کینهاش گزیده میشود و آزار میرساند.
در دوزخ فراز کرده و پس
میپزی در بهشت دیگ هوس
هوش مصنوعی: در دوزخ، در حال سوزش و عذاب هستی و در بهشت، در حال سر و سامان دادن به خواستهها و آرزوهایت میباشی.
گه شرار غضب شود به اثیر
گه کشد غل و غش ترا به سعیر
هوش مصنوعی: گاهی آتش خشم در دل شعلهور میشود و گاهی فریب و نیرنگ تو را به عذاب میکشاند.
از برون سوتنت ز غفلت شاد
وز درون عقل و جانت با فریاد
هوش مصنوعی: از بیرون صدای شاد و شوقآوری به گوش میرسد، اما در درون تو عقل و جانت با ناله و فریاد به حال خود میدرد.
مصطفی بر کرانهٔ برزخ
رداء آویختست در دوزخ
هوش مصنوعی: مصطفی در مرز بین دنیا و آخرت، نشانههایی از خود را به شکل ردا در دوزخ آویزان کرده است.
گر ترا دیده هست و بینایی
چون ز دوزخ سبک برون نایی
هوش مصنوعی: اگر چشمی داری و میتوانی ببینی، پس چرا از دوزخ به راحتی خارج نمیشوی؟
تا رهاند ترا ز دوزخ زشت
پس رساند به بوستان بهشت
هوش مصنوعی: این عبارت به این معناست که میتواند تو را از جهنم زشت نجات دهد و به باغ بهشت برساند.
سنّت او ردیست هین برخیز
در ردای محمّدی آویز
هوش مصنوعی: سنت او رد شده است، پس برخیز و خود را در لباس محمدی بپوشان.
کاسمانست احمد مرسل
اوّلش آخر آخرش اوّل
هوش مصنوعی: احمد، پیامبری است که در آغازهُ تاریخ پیامبری، به عنوان اولین فرستاده خدا شناخته میشود و در نهایت نیز بازگشتی دوباره و جاودانی خواهد داشت.
همه زان پرده آمده بیرون
در تماشاش عاقل و مجنون
هوش مصنوعی: همه از پس پرده بیرون آمدهاند تا زیبایی او را تماشا کنند، چه عاقل و چه دیوانه.
امتانش چو قطرهٔ باران
کاوّل و آخرش بود چو میان
هوش مصنوعی: مردم شما مانند قطرات باران هستند؛ آغاز و پایان هر یک از آنها به هم مربوط است و در میان نیز به یکدیگر ارتباط دارند.
دایهٔ جان بخردی خوانش
دفتر راز ایزدی دانش
هوش مصنوعی: مادری که برای جان، آگاهی و خرد را به زندگی میآورد، کتاب اسرار الهی و دانش را میخواند.
اندرین کارگاه کون و فساد
کار و بارش دو بود فقر و جهاد
هوش مصنوعی: در این دنیا، انسان در دو مسیر قرار دارد: یکی فقر و دیگری جهاد. این دو مقوله برای او به عنوان چالشها و تلاشهای زندگی مطرح میشوند.
چون نیم مرد فرش و ایوانش
من غلام غلام دربانش
هوش مصنوعی: از آنجا که من نیمهای از وجودم را برای او صرف کردهام، حتی اگر به عنوان یک خدمتکار کوچک در کنار او باشم، افتخار میکنم و خود را به گونهای در خدمت او میدانم.
با حسابم خوش ار فذلکم اوست
من غلام سقر چو مالکم اوست
هوش مصنوعی: اگر به من اجازه بدهید، میخواهم بگویم که خوشحالم از این که شما در نظر گرفتهاید. من همواره به این که خدمتگزار شما باشم، افتخار میکنم.
مالک دین و ملک و دادست او
هرچه بایست داد دادست او
هوش مصنوعی: مالک حقیقی دین و حکومت و عدالت اوست، هر آنچه که باید به کسی داده شود، او داده است.
تا مرا دانشست و دین دارم
دامنش را ز دست نگذارم
هوش مصنوعی: تا زمانی که علم و ایمان دارم، هرگز دامن او را رها نخواهم کرد.
پی او گیرم و سری گردم
بر سر شرعش افسری گردم
هوش مصنوعی: من از او پیروی میکنم و بر اصول او به عنوان رئیسی برمیخیزم.