برگردان به زبان ساده
ای برادر خویش را زین جمع خودبینان مکن
کار دشوارست تو بر خویشتن آسان مکن
هوش مصنوعی: ای برادر، به خاطر وجود این افراد خودبین در جمع، کاری برای خودت دشوار نکن. بر روی خودت کار آسانی انجام بده.
صحبت هر ناکسی مگزین و رنج دل مبین
روی بر ایشان مدار و پشت بر ایشان مکن
هوش مصنوعی: با افراد نالایق صحبت نکن و ناراحتی دل خود را نشان نده. به آنها توجه نکن و از آنها فاصله بگیر.
عقل سلطانست و فرمانش روان بر جان و دل
رو چو مردان روز و شب جز خدمت سلطان مکن
هوش مصنوعی: عقل مانند یک پادشاه است و دستورات آن بر جان و دل انسان جاری است. بنابراین، مانند مردان شجاع، شبانهروز باید تنها به خدمت پادشاه، یعنی عقل، بپردازیم و به غیر از آن کاری نکنیم.
مرد باش و گرم رو در راه مردان روز و شب
تیغ گیر و زخم زن دین از زبان ویران مکن
هوش مصنوعی: در زندگی، با شجاعت و استقامت به سوی اهداف خود حرکت کن. در مواجهه با چالشها و مشکلات، باید سرسخت و مقاوم باشی و به اصول خود پایبند بمانی. همچنین، نباید به آزار دیگران یا تخریب روحیه و زبان آنان بپردازی.
گر زلیخا نیستی در آسیای مهر آس
بیهده چندین حدیث یوسف کنعان مکن
هوش مصنوعی: اگر زلیخا نیستی، پس چرا بیهوده این همه داستان یوسف کنعان را تکرار میکنی؟
چند بر موسی حدیث طور و اخبار کلیم
بدعت فرعون مدار و طاعت سلمان مکن
هوش مصنوعی: چندین بار درباره موسی و وقایع کوه طور صحبت شده است، اما از پیروی از بدعتهای فرعون خودداری کن و به اطاعت سلمان توجه نکن.
هفت چرخ و چار طبع و پنج حس محرم نیند
روی جز در حق مدار و حکم جز قرآن مکن
هوش مصنوعی: هفت چرخ به معنای دنیای پرفراز و نشیب و چهار طبع به ویژگیهای مختلف انسان اشاره دارد. پنج حس نیز به حواس پنجگانه اشاره میکند. این بیت به ما میآموزد که باید فقط در مورد حق و حقیقت بنگریم و به جز دستورات قرآن درباره حلال و حرام و امور زندگی تصمیم نگیریم. در واقع، این پیام دعوت به فراموش کردن زوایای غیراخلاقی و توجه به تعالیم دینی و الهی است.