برگردان به زبان ساده
تا سوی خرابات شد آن شاه خرابات
همواره منم معتکف راه خرابات
هوش مصنوعی: زمانی که آن پادشاه به روزگار فقر و فساد روی آورد، من همواره در این مسیر و در کنار آن همتای خود به اعتکاف نشستهام.
کردند همه خلق همی خطبهٔ شاهی
چون خیل خرابات بر آن شاه خرابات
هوش مصنوعی: همهی مردم بهطور هماهنگ در حال برگزاری یک مراسم و خطبه برای شاه هستند، همانطور که در میان جمعیت زیادی که در خرابات (محل زندگی مستمندان و گناهکاران) تجمع کردهاند، به آن شاه توجه میکنند.
من خود چه خطر دارم تا بنده نباشم؟
چون شاه خرابات بود ماه خرابات
هوش مصنوعی: من چه خطر و آسیبی دارم اگر بنده و خدمتگزار نباشم؟ زیرا وقتی که شاه خرابات (مست) و بیقید باشد، ماه خرابات (زیبایی و نورانی) هم در آن فضا وجود دارد.
گر صومعهٔ شیخ خبر یابد ازین حرف
حقا که شود بندهٔ خرگاه خرابات
هوش مصنوعی: اگر دینی که در صومعه شیخ وجود دارد از این حقیقت آگاه شود، بهراستی بنده و پیرو محل و فضایی خواهد شد که پر از شادی و آزادی است.
بشنو که سنایی سخن صدق به تحقیق
آن کس که چنو نیست هواخواه خرابات
هوش مصنوعی: بشنو که سنایی با صداقت صحبت میکند، زیرا کسی که به میخانهها و لهو و لعب علاقهمند نیست، در حقیقت نمیتواند آنچه را که باید درک کند.
او نیست به جز صورت بی هیئت بی روح
افگنده به میدان شهنشاه خرابات
هوش مصنوعی: او فقط یک تصویر بیجان و بیتحرک است که در میدان شاه خرابات ظاهر شده است.
آن روز مبادم من و آن روز مبادا
بینند ز من خالی درگاه خرابات
هوش مصنوعی: به روزی که باید بروم، امیدوارم کسی در آن روز مرا در حالتی نبیند که در خانه خراباتی بیخبر و بدون مهمانی باشم.
شیر نر اگر سوی خرابات خرامد
روباه کند او را روباه خرابات
هوش مصنوعی: اگر شیر نری به میخانه بیاید، روباه نیز از او پرهیز نمیکند و خود را به او نزدیک میکند.
آن کو «لمن الملک» زند هم حسد آید
او را ز خرابات و علیالاه خرابات
هوش مصنوعی: هر کسی که بخواهد سلطنت و قدرت را برای خود بخواهد، حسادت او نسبت به خرابات (محلهای نابسامان و خوشگذرانی) برمیانگیزد و او را به نوعی غم و اندوه میکشاند.
