برگردان به زبان ساده
در ده پسرا می مُروَّق را
یاران موافق موفق را
هوش مصنوعی: در روستا، دوستان همفکر و همراهی که به موفقیت نزدیک هستند را ترک نکن.
زان می که چو آه عاشقان از تف
انگِشت کند بر آب زورق را
هوش مصنوعی: از آن نوشیدنی که مثل آه عاشقان، به آرامی و با عشق، بر آب قایق اثر میگذارد.
زان می که کند ز شعله پُرآتش
این گنبدخانهٔ معلق را
هوش مصنوعی: از آن نوشیدنی که آتش این گنبدخانه معلق را شعلهور میسازد.
هین خیز و ز عکس باده گلگون کن
این اسبِ سوارخوارِ ابلق را
هوش مصنوعی: بخیز و این اسب چابک و رنگارنگ را به حرکت درآور و از مناظر زیبا و لذتبخش مستانه بهرهمند شو.
در زیر لگد بکوب چون مردان
این طارم زرقپوش ازرق را
هوش مصنوعی: زیر پا، مثل مردان، با قدرت بر این سطح پر زرق و برق بزن.
گه ساقی باش و گه حریفی کن
ترتیب فروگذار رونق را
هوش مصنوعی: گاهی میتوانی به عنوان ساقی مشغول خدمت و نوشاندن باشی و زمانی دیگر به عنوان حریف در میانهی کار قرار بگیری، اما هیچگاه فراموش نکن که نباید از شوق و زیبایی زندگی غافل شوی.
یک دم خوش باش تا چه خواهی کرد
این زهد مزور مزبق را
هوش مصنوعی: برای لحظهای خوش باش و ببین زندگی چه چیزهایی برایت به ارمغان دارد. این زهد ظاهری و تظاهر به دیانت قابل اعتماد نیست.
یک ره به دو باده دست کوته کن
این عقلِ درازقدِّ احمق را
هوش مصنوعی: یک بار به راحتی از شر این عقل بیش از حد طولانی و احمقانهام رها شوم و از دو جرعه نوشیدنی لذت ببرم.
بنمای به زیرکان دیوانه
از مصحف باطل آیت حق را
هوش مصنوعی: به دیوانگان زیرک نشان بده که چگونه میتوان از نوشتههای نادرست، حقیقت را دریافت کرد.
بر لاله مزن ز چشم سنبل را
بر پسته منه ز ناز فندق را
هوش مصنوعی: به لالهها نگو که چشمان سنبل را نمیبیند، و به پستهها بگو که ناز فندق را کم اهمیت نپندارند.
بیرون شو ازین دو رنگ و این ساعت
همرنگ حریر کن ستبرق را
هوش مصنوعی: از دو رنگ بیرون بیا و در این زمان خودت را مانند حریر نرم و لطیف کن.
مشکن به طمع مرا تو ای ممسک
چونان که جریر مر فرزدق را
هوش مصنوعی: ای نگهبان، به امید من آسیب نزن، همانطور که جریر به فرزدق آسیب نرساند.
گر طمع میانتهی سه حرف آمد
چار است میانتهی مطوق را
هوش مصنوعی: اگر دلت به چیز کم و بیارزشی معطوف باشد، چهار است دلیل اینکه این چیز در نهایت بیمحتواست.
در تختهٔ اول ار بنوشتی
بی شکل حروف علم مطلق را
هوش مصنوعی: اگر در صفحهٔ اول، حروف علم مطلق را بهصورت بینظم و بیشکل بنویسی، همچنان اثر آن علم در دنیا باقی خواهد ماند.
کم زان باری که در دومتخته
چون نسخ کنی خط محقق را
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که وقتی کار را به درستی انجام نمیدهی، همانند زمانی است که بر روی کاغذی نامناسب مطلبی را نوشته و آن را پاک میکنی. به عبارتی، به جای انجام کار صحیح، کاری بیفایده میکنی که نتیجهاش نادرست خواهد بود.
در موضع خوشدلان و مشتاقان
موضوع فروگذار و مشتق را
هوش مصنوعی: در جایی که خوشدلها و مشتاقان هستند، درباره موضوعات بیاهمیت صحبت نکن و به جزئیات نپرداز.
شعر تر مطلق سنایی خوان
آتش درزن حدیث مغلق را
هوش مصنوعی: شعر سنایی را با طراوت و زیبایی بخوان و به داستانهای پیچیده و نامفهوم لطمه بزن.