برگردان به زبان ساده
بود اندر ملک آذربایجان
حاکمی از جانب نوشیروان
هوش مصنوعی: در سرزمین آذربایجان، حاکمی وجود داشت که از طرف نوشیروان به حکومت منصوب شده بود.
در حکومت ظالم و جبار بود
طاغی و یاغی و بدکردار بود
هوش مصنوعی: در زمان حکومت ستمگر و قدرتمند، افراد سرکش و بدرفتار وجود داشتند.
بر عموم خلق از برنا و پیر
ظلم میکرد از صغیر و از کبیر
هوش مصنوعی: او به همه، چه جوان و چه پیر، ظلم میکرد و هیچکس از او در امان نبود، حتی کوچک و بزرگ.
پیر زالی بود در ملکش مقیم
سرپرست چند اطفال یتیم
هوش مصنوعی: در یک سرزمین، پیرمردی به نام زال زندگی میکرد که وظیفه سرپرستی چند کودک یتیم را بر عهده داشت.
داشت ملکی آن زن افسرده حال
از پی قوت معاش ماه و سال
هوش مصنوعی: زن ناراحت و غمگینی برای تأمین نیازهای زندگی خود در تلاش بود و به دنبال راهی برای گذران زندگیاش در طول ماهها و سالها بود.
ظلم حاکم قلب وی پرخون نمود
ملک را از دست وی بیرون نمود
هوش مصنوعی: ستم و ظلم حاکم باعث شد که دل او پر از غصه و درد شود و سلطنت و قدرت از دست او خارج گردد.
شد مسافر آن زمان بیخانمان
از تظلم در بر نوشیروان
هوش مصنوعی: در آن زمان که مسافر به خاطر ستم و بیپناهی، در برابر نوشیروان به سر میبرد، به شدت آواره و بیخانه شده بود.
مدتی میبود اندر انتظار
تا بدیدش روز اندر رهگذار
هوش مصنوعی: مدتی بود که در انتظار بود تا او را در مسیر ببیند.
عرض حال خویش را تقریر کرد
پای شاه از شکوه در زنجیر کرد
هوش مصنوعی: شکایت و وضعیت خودش را به شاه ارائه داد و به خاطر بزرگی و مقامش، مورد سرزنش و بازخواست قرار گرفت.
شاه را بر حالت وی دل بسوخت
آتش قهر و غضب را برفروخت
هوش مصنوعی: دل به حال شاه سوخت و آتش قهر و خشم را در او شعلهور کرد.
آن امیر جور را حاضر به پیش
کرد شاه اندر سریر عدل خویش
هوش مصنوعی: امیر ظالم را به جلو آورد تا شاه در جایگاه عدالت خود قرار گیرد.
اول اندر پیش چشم خاص و عام
کرد در تحقیق مطلب اهتمام
هوش مصنوعی: او در ابتدای کار، با تلاش و دقت، توجه همه را به خود جلب کرد.
چون معین شد خطایی آن امیر
حکم بر جلاد داد آن بینظیر
هوش مصنوعی: وقتی خطایی از آن امیر مشخص شد، او فرمان داد تا جلاد به اجرا درآید.
در بر چشم سپاه و لشگرش
زنده زنده پوست کندند از سرش
هوش مصنوعی: چشم سپاه و لشکرش به کشتن او دوخته شده بود و آنقدر از او آزار دادند و شکنجه کردند که حس میکردند روح او را از تنش خارج کردهاند.
دستگاه عدل خود آباد کرد
و آن زن مظلومه را دلشاد کرد
هوش مصنوعی: این جملات به معنای این است که سیستم و سیرت عدل و انصاف موجب رونق و آبادانی خود شده و همچنین باعث خوشحالی و خوشنودی آن زن بیپناه و مظلوم گردیده است.
باز برگرداند آن بیچاره زن
با امینی موتمن سوی وطن
هوش مصنوعی: زن بیچاره دوباره به وطنش برگردانده شد و کسی قابل اعتماد با او بود.
پس چرا داد دل زینب نداد
در سریر سلطنت ابن زیاد
هوش مصنوعی: چرا زینب در جایگاه سلطنت ابن زیاد صدایش را بلند نکرد و دلش را بیان نکرد؟
آن زمان کان عصمت پروردگار
کرد جا در مجلس آن نابکار
هوش مصنوعی: زمانی که عصمت و پاکی پروردگار در مجلس آن نابکار جا گرفت.
از هجوم کثرت نامحرمان
ساخت اندر گوشه خود را نهان
هوش مصنوعی: از هجوم و حضور فراوان افرادی که نا آشنا هستند، خود را در گوشهای پنهان کردهام.
گفت عبیدالله کاین افسرده کیست
این سیه بر سر برادر مرده کیست
هوش مصنوعی: عبیدالله میپرسد که این شخص ناراحت و غمگین که بر سر برادرش نشسته است، کیست و چرا اینقدر غمگین به نظر میرسد؟
یک کنیزی گفت با آن بیحیا
هذه بنت علی مرتضی
هوش مصنوعی: یک کنیز با بیاحترامی گفت: این دختر علی مرتضی (علیهالسلام) است.
کف بلب آورد مانند شتر
از غضب رگهای گردن کرد پر
هوش مصنوعی: غضب همچون شتر در وجودش به جوش آمده و رگهای گردنش را پر کرده است. تسلط بر هیجانش به حدی است که مانند یک لجن، بدبختی و پریشانی به بار آورده است.
گفت دیدی آخر ای دخت علی
حق ز باطل گشت اکنون منجلی
هوش مصنوعی: گفتی که دیدی، ای دختر علی، حق از باطل جدا شد و اکنون روشن و نمایان شده است.
دور گیتی همرهی با ما نمود
کاذبان را خائن و رسوا نمود
هوش مصنوعی: دنیا ما را همراهی کرد و در این مسیر، افرادی که ناپاک و فریبکار بودند را به خوبی رسوا کرد.
قلب زینب زین سخن شد پر ز درد
برکشید از آتش دل آه سرد
هوش مصنوعی: قلب زینب با این حرف پر از رنج و غم شد و از آتش درونش آهی سرد بیرون آورد.
گفت ای شمع کلامت بیفروغ
شرم کن ظالم از این قول دروغ
هوش مصنوعی: ای شمع، سخنت بینور و روشنایی است، از این حرف دروغین شرم کن.
روز محشر در بر ختمی مآب
آخر ای کافر چه میگویی جواب
هوش مصنوعی: در روز قیامت، زمانی که بر پیامبر آخرین و کامل حاضر میشوی، ای کافر، چه پاسخی برای گفتن داری؟
سید سجاد محزون علیل
با عبیدالله بیشرم محیل
هوش مصنوعی: سید سجاد، که دچار غم و بیماری است، در مقابل عبیدالله، فردی بیشرم و فریبکار، قرار دارد.
گفت خاموش ای پلید بیادب
هست این زن دختر شاه عرب
هوش مصنوعی: سکوت کن ای نادان و بیادب، چرا که این زن، دختر شاه عرب است.
بیش از این ظالم دلش را خون مکن
هتک عرض زینب محزون مکن
هوش مصنوعی: دیگر غم و اندوه دلش را بیشتر نکن و به حرمت زینب بیپناه لطمه نزن.
کرد از قهر آن پلید نشاتین
حکم بر قتل علی بن الحسین
هوش مصنوعی: از روی خشم آن موجود شرور، فرمان به قتل علی بن حسین صادر شد.
دید زینب عابد بیمار را
بر سروی قاتل خون خوار را
هوش مصنوعی: زینب با دیدن عابد بیمار، به یاد قاتل بیرحم و خونخوار افتاد.
زد بسر آویخت اندر دامنش
دست خود را کرد طوق گردنش
هوش مصنوعی: دست خود را بر گردن او انداخت و او را به دامن خود نزدیک کرد.
گفت با ابن زیاد سنگدل
کای جهان از نار ظلمت مشتعل
هوش مصنوعی: او به ابن زیاد سنگدل گفت که ای دنیا، از آتش ظلمت روشن شدهای.
بگذر از قتل برادرزادهام
من به جای وی به قتل آمادهام
هوش مصنوعی: از کشتن فرزند برادرم بگذر، من خودم آمادهام که جانم را فدای او کنم.
کشتن وی گر کند قلب تو خوش
پس مرا ای سنگدل اول بکش
هوش مصنوعی: اگر کشتن او باعث شادی دل تو میشود، پس اول تو را، ای سنگدل، بکش.
زیست یارای نوشتن خامه را
مختصر کن (صامت) این هنگامه را
هوش مصنوعی: دوست عزیز، توانایی نوشتن را به طور خلاصه و مختصر بیان کن و این زمان را فرصتی برای آرامش و سکوت قرار بده.