برگردان به زبان ساده
بود یکی خانه چو باغ جنان
سر بسر اسباب تجمل در آن
هوش مصنوعی: درست کردن یک خانه مانند بهشت بود، که تمام وسایل زیبا و لوکس در آن به کار رفته بود.
سیم و زر و لعل و در شاهوار
نیز در آن خانه بدی بیشمار
هوش مصنوعی: در آن خانه از جواهرات و طلا و زیورآلات فراوان و باارزش وجود دارد، اما بهعلاوه مشکلات و ناپسندیها هم بسیار است.
خانه خدا داشت ز دزدان هراس
شب همه شب داد بدان خانه پاس
هوش مصنوعی: خانه خدا از دزدان ترس داشت و به همین خاطر در طول شب، دائماً از آن مراقبت میشد.
خوش ز بد اندیش بداور افراغ
زانکه به شب هیچ نکشتی چراغ
هوش مصنوعی: به خاطر داشته باش که بهتر است به افراد بداندیش اجازه ندهی که تأثیر منفی بر تو بگذارند، زیرا در تاریکی شب، هیچ نور و روشنی نمیتوانی پیدا کنی.
بهر وی و خانهاش آن روشنی
بود به شبها سبب ایمنی
هوش مصنوعی: برای او و خانهاش، آن روشنایی در شبها باعث امنیت و آرامش بود.
کهنه حریفی شبی از سارقین
سنگ زد او را به چراغ از کمین
هوش مصنوعی: شبی، یک دشمن قدیمی از میان دزدان، به او حمله کرد و با سنگ به چراغش زد.
گشت چو مستغرق ظلمت فضا
دزد فرو جست ز بام سرا
هوش مصنوعی: وقتی فضا پر از تاریکی شد، دزد از روی بام خانه پایین آمد.
وقت خود آن لحظه غنیمت شمرد
هرچه که میخواست از آن خانه برد
هوش مصنوعی: وقتی که فرصتی پیش آمد، هر چیزی که دلش میخواست از آن خانه برداشت.
نیک چو بینی بر اهل کمال
صورت حال بشر است این مقال
هوش مصنوعی: اگر به خوبی به افراد کامل نگاه کنی، میبینی که وضعیت انسانها همانند این گفتار است.
خانه کدام است وجود بشر
کامده خود مخزن در و گهر
هوش مصنوعی: خانه انسان کجاست؟ وجود او خود گنجینهای از درهای مختلف و جواهرات ارزشمند است.
سربسر اسباب تجمل در اوست
جزء وجود است ولی کل در اوست
هوش مصنوعی: تمام وسایل زیبایی و تجمل در وجود او نهفته است؛ او تنها یک بخش از وجود است، اما درواقع تمام وجود را شامل میشود.
چیست چراغ آنچه تو خوانیش عقل
کش نتوان قدر و بها کرد نقل
هوش مصنوعی: چیزهایی که تو به آنها اشاره میکنی، مانند چراغی هستند که عقل ما نمیتواند ارزش و اهمیت آنها را به درستی درک کند.
دزد که ابلیس رجیم لعین
آنکه حقش خوانده عدوی مبین
هوش مصنوعی: این جمله به طرز مستحکمی به دشمنی و نیرنگ اشاره دارد. دزد به عنوان نماد بدی و شرارت معرفی شده است و با ابلیس که در فرهنگهای مختلف به عنوان نماینده شر و فریب معروف است، مقایسه میشود. اشاره به اینکه این دزد، دشمن آشکار حق و حقیقت است، نشان میدهد که او به طور خاص به مبارزه با عدالت و خوبی مشغول است.
سنگ چه نوشابه که آن دزد هوش
شمع خرد را کند از آن خموش
هوش مصنوعی: سنگ چه نوشابهای دارد که دزد ذکاوت و خرد شمع را از آن خاموش میکند؟
و آنچه که خواهد ز بشر آن برد
شرم و حیا عفت و وجدان برد
هوش مصنوعی: آنچه که انسان بخواهد، ممکن است باعث شود شرم و حیا، عفت و وجدان او از بین برود.
رحم برد تا شود از سرکشی
خیره برادر به برادرکشی
هوش مصنوعی: با دلسوزی و مهربانی، برادر بزرگتر باید به برادر کوچکتر کمک کند تا از رفتارهای نادرست و سرکشانه خود دور شود و از درگیری و نزاع جلوگیری کند.
حق اخوت که بود از ازل
امر طبیعی به میان ملل
هوش مصنوعی: حق دوستی و برادری از آغاز وجود، یکی از اصول طبیعی در میان ملتها بوده است.
گرد و تن از نوع بشر در جهان
گوی زمین باشدشان در میان
هوش مصنوعی: در این دنیا، انسانها و جسم آنها مانند دانههای گرد و غبار هستند که در میان زمین قرار دارند.
آن دو چو از یک پدر و مادرند
بلکه ز یک نفس و ز یک گوهرند
هوش مصنوعی: آن دو نفر از یک پدر و مادر نیستند، بلکه از یک روح و یک اصل مشترک هستند.
باشدشان حق اخوت به جا
بایدشان کرد مر آن حق ادا
هوش مصنوعی: برادران و دوستان باید به حقوق یکدیگر که بر گردن دارند، بهخوبی عمل کنند و این حقوق را ادا نمایند.
گرنه ز مستی است چرا تا بحال
گشته چنین حق بجهان پایمال
هوش مصنوعی: اگر به خاطر مستی نیست، پس چرا تا به حال این حق در جهان زیر پا گذاشته شده است؟
خاصیت میبود این کز بشر
روز و شبان سر زند انواع شر
هوش مصنوعی: میبینیم که انسان به طور مداوم در طول روز و شب باعث بروز انواع مشکلات و آسیبها میشود. این نشاندهنده طبیعت و ویژگیهای بشر است که همیشه در حال ایجاد چالشهاست.
غفلت مستی است که حایل شود
بنده ز حق این همه غافل شود
هوش مصنوعی: بیخبری و غفلت مانند مستی است که انسان را از حقیقت و معرفت دور میکند و باعث میشود او نسبت به واقعیتهای الهی و درست زندگی غافل بماند.
بلکه جهان را کند آن سنگدل
ز آتش بیداد و ستم مشتعل
هوش مصنوعی: دنیا را آن شخص بیرحم از روی ظلم و ستم همچون آتش روشن کرده است.
هیچ نگوید که جهان آفرین
داشت چه منظور ز طرحی چنین
هوش مصنوعی: هیچ کس نمیگوید که خالق جهان چه هدفی از خلق این طرح داشت.
بهرچه این ارض و سما آفرید
از پی بازیچه ما آفرید
هوش مصنوعی: این دنیا و آسمان برای ما خلق شدهاند تا بتوانیم در آن بازی کنیم و به لذت و سرگرمی بپردازیم.
مست میآگه ز جنایات نیست
با خبر از روز مکافات نیست
هوش مصنوعی: کسی که مست و غرق در شادی و لذتهای زودگذر است، از اعمال نادرست و نتیجههای آنها بیخبر است و به هیچوجه به عواقب کارهایش فکر نمیکند.
شد چو به تاثیر میاز عقل فرد
هیچ نداند که چه گفت و چه کرد
هوش مصنوعی: وقتی که تحت تأثیر شراب قرار میگیرد، عقل فرد هیچ چیزی نخواهد دانست که چه گفت و چه انجام داد.
نیست صغیر از ره کذب و عناد
گر بنهی نام می امالفساد
هوش مصنوعی: هیچ چیز به اندازهی دروغ و دشمنی کوچک نیست، اگر بخواهی نام مادر فساد را بر آن بگذاری.
