برگردان به زبان ساده
وَ إِذٰا لَقُوا اَلَّذِینَ آمَنُوا قٰالُوا آمَنّٰا وَ إِذٰا خَلاٰ بَعْضُهُمْ إِلیٰ بَعْضٍ قٰالُوا أَ تُحَدِّثُونَهُمْ بِمٰا فَتَحَ اَللّٰهُ عَلَیْکُمْ لِیُحَاجُّوکُمْ بِهِ عِنْدَ رَبِّکُمْ أَ فَلاٰ تَعْقِلُونَ (۷۶) أَ وَ لاٰ یَعْلَمُونَ أَنَّ اَللّٰهَ یَعْلَمُ مٰا یُسِرُّونَ وَ مٰا یُعْلِنُونَ (۷۷)
هوش مصنوعی: زمانی که به مؤمنان برخورد می‌کنند، می‌گویند که ما ایمان آورده‌ایم، اما وقتی به تنهایی با یکدیگر می‌نشینند، به هم دیگر می‌گویند: آیا شما به آنها می‌گویید که خداوند چه چیزی را برای شما آشکار کرده تا بتوانند در روز قیامت از شما دلیل و برهان بیاورند؟ آیا شما نمی‌اندیشید؟ آیا نمی‌دانند که خداوند از آنچه در دل‌ها نهان دارند و آنچه را که آشکار می‌کنند آگاه است؟
و چون ملاقات کنند آنان که ایمان آوردند گفتند ایمان آوردیم و چون خلوت کنند بعض ایشان بسوی بعضی گفتند آیا خبر می‌دهید بآنچه گشود خدا بر شما تا حجت آورند شما را بآن نزد پروردگار شما آیا پس در نمی‌یابید (۷۶) آیا نمی‌دانند که خدا می‌داند آنچه پنهان می‌کنند و آنچه آشکار می‌کنند (۷۷)
هوش مصنوعی: زمانی که مؤمنان با یکدیگر دیدار می‌کنند، به هم می‌گویند که ایمان آورده‌اند. اما وقتی که در تنهایی با هم صحبت می‌کنند، به یکدیگر می‌گویند آیا از آنچه خدا بر شما فرستاده است، خبر می‌دهید تا به این وسیله بتوانند در روز قیامت شما را محاکمه کنند؟ آیا نمی‌فهمید؟ آیا آنها نمی‌دانند که خدا به همه چیزهایی که مخفی می‌کنند و آنچه را که آشکار می‌سازند، واقف است؟
مؤمنان را چونکه بینند از نفاق
دعوی ایمان کنند و اتفاق
هوش مصنوعی: مؤمنان زمانی که مشاهده کنند نفاق و دورویی در کسی وجود دارد، به او ادعای ایمان می‌کنند و با هم توافق می‌کنند.
با شما در راه ایمان همره ایم
بهر طاعت چون شما بر درگه ایم
هوش مصنوعی: ما در مسیر ایمان همراه شما هستیم و برای عبادت به درگاه شما آمده‌ایم.
باز چون با یکدگر خلوت کنند
بر نفاق از مؤمنان غیبت کنند
هوش مصنوعی: وقتی که دو نفر با هم تنها می‌شوند، درباره مؤمنان صحبت‌های بد و ناپسند می‌کنند و به آنها ایراد می‌گیرند.
با هم این گویند از طبع خبیث
که بر ایشان می کنید آیا حدیث
هوش مصنوعی: این افراد با طبع نادرست و بدخوی خود، درباره شما صحبت می‌کنند و از شما سؤال می‌کنند که آیا داستانی درباره‌تان داریم یا نه.
زآنچه حق کرده است از آن فتح باب
بر شما یعنی ز تورات و کتاب
هوش مصنوعی: این عبارت به این معناست که آنچه که خداوند کرده، به عنوان گشایش و آغاز راهی برای شماست، یعنی این که از تعلیمات تورات و کتاب‌های آسمانی بهره‌مند شوید.
تا برند از احتجاج آن را به کار
بر شما در محضر پروردگار
هوش مصنوعی: تا آنجا که در محضر خداوند، دلیل و برهانی برای شما آورده شود.
این بیابید ار شما را هست عقل
کم دهید اسلامیان را ره به نقل
هوش مصنوعی: اگر شما عقل کمی دارید، این را بپذیرید و با پیروی از نقل و سنت اسلامیان، راه را برای خود پیدا کنید.
از یهودان مسلمین در بدو حال
می نمودند از پی صحبت سؤال
هوش مصنوعی: یهودیان در ابتدای صحبت، سعی می‌کردند به مسلمانان به گونه‌ای شفاف و پرسش‌گرانه نزدیک شوند و پرسش‌هایی مطرح کنند.
کز خصال مصطفای خوش خطاب
هست بی شک مر شما را در کتاب
هوش مصنوعی: از ویژگی‌های پیامبر خوش‌چهره، بدون شک شما را در کتاب (آسمانی) می‌توان یافت.
بهر ما گویید وصف آن امین
وین نبود از بهر تکمیل یقین
هوش مصنوعی: برای ما توصیف کن آن فرد راستین و این سخن برای تکمیل آگاهی ما نیست.
بلکه بود از بهر آن کاندر مقام
آورند آن بی هُشان را در کلام
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که افرادی که معمولاً به موقعیت‌های خاص توجهی ندارند یا در محافل اجتماعی کمتر به آنها اهمیت داده می‌شود، باید در کلام و گفتگو مورد توجه قرار گیرند و به مقام و مقامتی برای آنها داده شود. به عبارت دیگر، این اشاره به اهمیت دادن به آنهایی دارد که غالباً نادیده گرفته می‌شوند و نیاز به شناخت و ارج نهادن دارند.
تا مگر ز اقوالشان در دعوتی
می بگیرند از تکلّم حجتی
هوش مصنوعی: شاید از سخنان آنها در دعوتی، دلیلی برای سخن گفتن بگیرند.
مثل آن کز نفس گیری اعتراف
بر صفات قلب و روح بی خلاف
هوش مصنوعی: مانند کسی که با آگاهی و صراحت، ویژگی‌های قلب و روح خود را بدون هیچ تناقضی بیان می‌کند.
گویی او را بهر تنبیه ار ز روح
داری اوصافی بیان کن در فتوح
هوش مصنوعی: به نظر می‌رسد که اگر او را برای تنبیه در نظر بگیری، باید از ویژگی‌های روحانی‌اش در پیروزی‌ها سخن بگویی.
با قوای طبع گویند اهل دید
خود شما کز روح مطلق زنده اید
هوش مصنوعی: با قدرت‌های طبیعی خود، اهل بصیرت می‌گویند که شما از روحی مطلق و زنده برخوردارید.
چیست، می دانید آیا وصف آن؟
بهر ما گویید زآن نام و نشان
هوش مصنوعی: آیا شما می‌دانید که او چه ویژگی‌هایی دارد؟ لطفاً از نام و نشانی که مربوط به اوست، برای ما بگویید.
تا قوای طبع یابند انتقال
بر کمال روح زآن بحث و سؤال
هوش مصنوعی: طبیعت با تلاش و جست‌وجو به کمال روح دست پیدا می‌کند و این نتیجه‌ی تبادل نظر و پرسش‌گری است.
وآن قوا باشند یکجا معترف
زآنچه باشد روح بر وی متّصف
هوش مصنوعی: این قوا (نیروها یا توانایی‌ها) باید همه در یک جا گرد هم بیایند و به این موضوع اعتراف کنند که چه صفاتی بر روح انسان اثر می‌گذارد.
در کتاب هستی ما بی ز شک
شرح و وصف روح باشد یک به یک
هوش مصنوعی: در زندگی ما، بدون تردید، داستان و توضیحات روح هر فرد به صورت جداگانه وجود دارد.
پس به هم گویند با روحانیان
می کنید آیا حدیث از روح و جان؟
هوش مصنوعی: آیا با روحانیان صحبت می‌کنید و از روح و جان حدیث می‌زنید؟
تا به ما گیرند از اقوال ما
حجت اندر نزد حق، قتّال ما
هوش مصنوعی: تا زمانی که از سخنان ما برای قابلیت استدلال در نزد خدا استفاده کنند، ما قابل سرزنش خواهیم بود.
می کنید آیا تعقل در نتاج ؟
یعنی از شه مختفی سازند تاج
هوش مصنوعی: آیا در نتایج فکر و تأمل می‌کنید؟ یعنی آیا می‌توانند از حقیقتی که با درک و شعور به دست می‌آید، چیزی دیگر بسازند؟
جملگی اجزای طبع شوربخت
می بدزدید از قوای روح رخت
هوش مصنوعی: تمامی اجزای طبیعت بدبختی از توانایی روح تو دور شده و می‌گریزند.
خود نمی دانند آیا ز اضطرار
کوست آگاه از نهان و آشکار
هوش مصنوعی: آنها نمی‌دانند که آیا از اضطراب خودشان آگاهی دارند یا به چیزهای پنهان و روشن پی برده‌اند.
بلکه با هر جهر و سرّ او همره است
چون نداند سرّ دزدان، گر شه است ؟
هوش مصنوعی: افراد با هر ویژگی و راز خود، در کنار او هستند، اما چگونه ممکن است کسی که راز دزدان را نمی‌داند، پادشاه باشد؟
گر ندانی وحدتش را در وجود
این بدان کو آگه است از تار و پود
هوش مصنوعی: اگر نمی‌دانی که آن یکی بودن خداوند در وجود چیست، باید بدانی که کسی که از ذات و معنای هستی آگاه است، به پیچیدگی‌ها و ساختار وجود پی می‌برد.
