برگردان به زبان ساده
ز نفست گر شد این سرها ربوده
نماند در تو وصفی ناستوده
هوش مصنوعی: اگر سرها به خاطر جان تو به تب و تاب افتادهاند، دیگر هیچ وصفی در تو نخواهد ماند که ناپسند باشد.
چو این اوصاف سبعه جمله اصلند
بر آینها سایر اوصاف وصلند
هوش مصنوعی: این ویژگیهای هفتگانه، اصول اساسی هستند و سایر صفات به این اصول وابستهاند.
مثال کینه و ظلم و عداوت
که آنها بر غضب دارند نسبت
هوش مصنوعی: کینه و دشمنی مانند آتش خشم است که در دل دارند.
بدینسان سایر اوصاف دیگر
فروعاتند و میرویند از سر
هوش مصنوعی: به این ترتیب، ویژگیهای دیگر نیز به تدریج شکل میگیرند و از سرچشمهای تغذیه میکنند.
بهر جا نسبت هر یک عیانست
نپندارم که محتاج بیان است
هوش مصنوعی: هر جا که رابطه و نسبت افراد مشخص و واضح است، من نمیانگارم که نیازی به توضیح و بیان اضافی وجود دارد.
اگر یکوصف جائی جلوهگر هست
ز خوب و بد ز باقی هم اثر هست
هوش مصنوعی: اگر در جایی زیبایی یا زشتی وجود داشته باشد، این حالت تأثیراتی از دیگر موجودات و عوامل نیز خواهد داشت.
خصال بد ولیکن جز عرض نیست
نه چون خق نکو عینی و ذاتی است
هوش مصنوعی: خصلتهای بد فقط ظاهری هستند و در واقعیت وجود ندارند، در حالی که خوبیها واقعی و ذاتی هستند.
یکی نفس تو چون اماره آید
بدیها جمله زان پتاره آید
هوش مصنوعی: وقتی نفس تو به سمت بدیها تمایل پیدا کند، تمام زشتیها و گناهان از آنجا سر بر میآورند.
و گر لوامه شد از قلب نوری
بر او تابد کزو یا حضوری
هوش مصنوعی: اگر در دل انسان نیرویی از محبت و آگاهی ایجاد شود، نوری از آن در درون او میتابد که باعث نزدیکتر شدن او به حقیقت و شناخت میشود.
باندازه تنبه کانتقالش
دهد از نوم غفلت وز ضلالش
هوش مصنوعی: به اندازهای که انسان باید از خواب غفلت و گمراهی بیدار شود، باید هوشیار باشد.
مردد در میان نور و ظلمت
که کون حق و خلق است آن بنسبت
هوش مصنوعی: شخصی در حالت تردید میان روشنایی و تاریکی است و در جستجوی حقیقت وجود و آفرینش میباشد.
کند گاهی طلب از توبه مفتاح
گشاید بلکهیابی بهر اصلاح
هوش مصنوعی: گاهی اوقات درخواست از خداوند میتواند درهای توبه را باز کند، شاید به این طریق راهی برای اصلاح و بهبود پیدا کنی.
از آن حیثی که سجینی صفاتست
همه میلش بسوی سینات است
هوش مصنوعی: به خاطر ویژگیهایی که سجین دارد، همه تمایلات و خواستههای او به سمت ستم و سختی است.
وزان وجهی که علیین اساس است
تدارک را مهیا بر حواس است
هوش مصنوعی: از آن جهت که صفات عالیه و ارجمند وجود دارد، فراهم کردن مقدمات و آمادگی برای درک آن هم بر عهده حواس است.
ازو ظاهر شد ار وقتی قباحت
کند خود را ملامت زان وقاحت
هوش مصنوعی: اگر کسی با بیشرمی و زشتسویی خود را نشان دهد، باید خودش را سرزنش کند بخاطر همان بیشرمی.
دگر تا نفس را معیار چبود
کمال و فهم و استحضار چبود
هوش مصنوعی: شاید درک و کمال انسان به نفس او وابسته باشد، و برای فهم و آگاهی نیز نیاز به نفس است.
اگر پس جاهلی بر کس عطائی
کند بر وی مگو بود این ریائی
هوش مصنوعی: اگر کسی که در گذشته جاهل بوده، حالا به کسی کمک یا موهبتی بدهد، نباید بگویی که این کمک ارزش ندارد.
که سازی از نوا دادن ملولش
کجا داند ریا نفس جهولش
هوش مصنوعی: کسی که موسیقی مینوازد، نمیداند که نوا دادن او چه تأثیری بر روح دیگران دارد و نفس او، که پر از فریب است، درک درستی از این موضوع ندارد.
بود تکلیف هر کس قدر فهمش
باستعداد هم حق داده سهمش
هوش مصنوعی: هر فرد به اندازهی درک و تواناییاش مسئولیت دارد و بر اساس همین قابلیتها، سهمی از حقوق و مسئولیتها به او تعلق میگیرد.
عطای او بمحض خود نمائی است
دگر مشعر بر اخلاص و ریانیست
هوش مصنوعی: نعمتهای او به محض اینکه جلوه کند، نشاندهنده خلوص نیت و دوری از تظاهر هستند.
شود ور نفس یکجا مطمئنه
یقینش فارغ از وهم و مظنه
هوش مصنوعی: وقتی که نفس انسان در آرامش و اطمینان باشد، دیگر از خیالات و تردیدها رهایی مییابد.
ز اخلاق ذمیمه خلع و معذور
باوصاف حمیده جمع و معمور
هوش مصنوعی: با دوری از صفات ناپسند و زشت و داشتن ویژگیهای نیکو، میتوان به زندگی پربار و خوشی دست یافت.
توجه جمله باشد سوی قلبش
که بر خود روح قدسی کرده جلبش
هوش مصنوعی: همه توجهها به سمت قلب اوست، چرا که او روحی مقدس را به خود جلب کرده است.
کند تشییع قلب اندر ترقی
سوی اقلیم قدس و کون حقی
هوش مصنوعی: دل به سمت سرزمین مقدس و حقیقت در حال رشد و پیشرفت است.
دو اسبه تازد او تا مالک الله
تو گورو دست مولایت بهمراه
هوش مصنوعی: دو اسب براند و به سوی خدا و دست مولایت برو.
صفی هم هست چشمش در رهی باز
تو دانی ایکه دانایی بهر راز
هوش مصنوعی: چشمی در مسیر وجود دارد که به رازها و دانستهها آگاه است و تو میدانی که این دانش به چه معناست.
تو میدانی که علام الغیوبی
پناه و خالق هر زشت و خوبی
هوش مصنوعی: تو میدانی که تو تنها پناهگاهی هستی و خالق تمامی خوبیها و بدیها.
دعا ما بین رب و عبد غیر است
بهر حالم تو داری باز خیر است
هوش مصنوعی: دعای بندۀ خدا با خدای او متفاوت است و در هر حالتی که باشی، خداوند همواره خیر و نیکی را در نظر دارد.