برگردان به زبان ساده
دگر عار عظیم اندر ضمیرت
که شد تفسیر بر مقت کبیرت
هوش مصنوعی: دیگر شرمی بزرگ در درونت هست که به تصویر کشیده شده بر اساس شخصیت بزرگ و مهم تو.
ز نقص عهد میباشد اشارت
که هست از قول بیفعلت امارت
هوش مصنوعی: این بیت به این موضوع اشاره دارد که نقص در پیمان و عهد نشاندهنده این است که از قول و وعدهای که خودت انجام ندادی، سرنخی وجود دارد. به عبارت دیگر، عدم وفای به عهد به نوعی نشانهای از خالی بودن در عمل و قول است.
اگر در جمع مردان داخلی خود
همان میگو که بروی عاملی خود
هوش مصنوعی: اگر در میان مردان خود، همان ویژگیهایی که در مورد دیگران داری، به کار بگیری، موفقتر خواهی بود.
بهیچ اندازهئی قابل نباشی
که گوئی آنچه را عامل نباشی
هوش مصنوعی: به هیچ عنوان نمیتوانی حرفی ب۰زنی که خودت در انجام آن نقشی نداری.
ز گفتاری که دروی نیست کردار
حذر کن تا نگیرد در گلوخار
هوش مصنوعی: از سخنانی که درویش نیست، پرهیز کن تا به دردسر نیفتی.
ز قول بیحقیقت نزد معبود
نبد مبغوضتر ز اشیاء مردود
هوش مصنوعی: در کنار موارد بیارزش و ناپسند، هیچ چیزی نزد خداوند منفورتر از سخنانی که بیاساس و نادرست هستند، وجود ندارد.
ز حق بر تک اینحال از متانت
روا باشد که جوئی استعانت
هوش مصنوعی: از حق آگاه باش، ولی در عین حال بر خود مسلط باش و متین بمان. هیچ اشکالی ندارد که از دیگران کمک بگیری.
بسا لعنت بر آن دستار و ریش است
که کذبش بر خدا و خلق و خویش است
هوش مصنوعی: بسیارند افرادی که به ظاهر خود میبالند و در حقیقت رفتار و کردار آنها مکافی از اخلاق نیکو نیست. در واقع، این افراد با دروغ گفتن به خود و دیگران جایگاه خود را نزد خدا و مردم پایین میآورند.
غرض لفظی که او بیاعتبار است
به پیش اهل غیرت سخت عار است
هوش مصنوعی: هدف از این جمله این است که وقتی کسی به کلمات بیارزش و بیمعنی رو میآورد، برای کسانی که دارای غیرت و شرف هستند، این عمل بسیار ناپسند و زشت به شمار میآید.
هر آن قولی که دروی نیست افعال
نباشد صاحبش را رو باقبال
هوش مصنوعی: هر قول و حرفی که از شخصی درویش نباشد، به عمل او نمیرسد و صاحب آن قول را نمیتوان با خوشبینی و امید به آینده دید.