برگردان به زبان ساده
از درد بود پرسش اغیار گرانتر
سربار دراینجا بود از بار گرانتر
هوش مصنوعی: سوال کردن دیگران درباره درد و رنج خودم برایم سخت‌تر و سنگین‌تر از خود بار و درد است.
هرچند گرانسنگ بود کوه غم عشق
غمخواربود بردل افگارگرانتر
هوش مصنوعی: هرچقدر هم که بار غم عشق سنگین باشد، باز هم آن غم مانند دوستی است که به دل داغ‌دیده کمک می‌کند و بار آن را سبکتر می‌کند.
برخاطرآزرده من پرسش رسمی
از شربت تلخ است به بیمارگرانتر
هوش مصنوعی: این مصرع به این معناست که فکر کردن به چیزهای ناراحت‌کننده برای من مانند سوال رسمی درباره‌ی یک داروی تلخ است که به دردها و مشکلات بیشتر دامن می‌زند.
برگوهربی قیمت من جوش خریدار
از گردکسادی است به بازارگرانتر
هوش مصنوعی: اگر برگ قیمت بالایی نداشته باشد، خریدار آن به خاطر ناامیدی و کسادی بازار کاهش می‌یابد و در نتیجه باعث می‌شود که قیمت آن در بازار بالاتر برود.
دردیده صاحب نظران دیده بیشرم
از ساغرخالی است به خمارگرانتر
هوش مصنوعی: نقد و نظر کسانی که تجربه و دانش بیشتری دارند، به سادگی قابل قبول نیست. این افراد برای نوشیدن شراب و لذت بردن از آن، با وجود خالی بودن ساغر، خود را راحت و بیشرم نشان می‌دهند.
باچهره زرین، طمع زرزخسیسان
از سکه قلب است به دینار گرانتر
هوش مصنوعی: با چهره زیبا و دل‌نواز خود، می‌توان باطمع طلا انداختن در دل نزدیکان و دوستان، که ارزش قلبی و عشق را از همه چیز بیشتر و گرانتر می‌داند.
بندست سبکروحتراز پند به عاشق
پرهیز ز دردست به بیمار گرانتر
هوش مصنوعی: روح تو مانند پر پرواز است و باید از نصیحت‌ها دوری کنی. باید از دردها و رنج‌ها دوری کنی، چون برای عاشق بودن، این دردها سنگین و طاقت‌فرسا هستند.
چون باز کنم من سرطومار شکایت ؟
جایی که خموشی است ز گفتار گرانتر
هوش مصنوعی: وقتی که بخواهم از درد دل و شکایتم بگویم، در جایی که سکوت حکم‌فرماست و گفتن از احساسات و مشکلات سخت‌تر از خاموشی است، چگونه می‌توانم این کار را بکنم؟
مزدی که زاندازه کار ست سبکتر
درپله میزان بود از کار گرانتر
هوش مصنوعی: مزد و پاداشی که برای کار مناسب و به اندازه پرداخت می‌شود، در مقایسه با کار سنگین و زیاد، سبکتر و عادلانه‌تر است.
گرددسیه ازحرف مکرردل روشن
بر آینه طوطی است ز زنگار گرانتر
هوش مصنوعی: دل روشن و شفاف مانند آینه‌ای است که تحت تأثیر سخنان تکراری و منفی قرار می‌گیرد و به این ترتیب، تیره و زنگ‌زده می‌شود. در واقع، اگر به خوبی مراقب احساسات و افکار خود نباشیم، بر دل و جان ما آثار منفی خواهد گذاشت.
نادیدن یارست گران گرچه به عاشق
با یار بود دیدن اغیار گرانتر
هوش مصنوعی: دوری از محبوب بسیار سخت‌تر است، هرچند عاشق وقتی محبوبش را نبیند، آن را راحت‌تر از دیدن دیگران می‌داند.
از موی سفید آینه ام زنگ برآورد
این صبح بمن شد زشب تار گرانتر
هوش مصنوعی: این صبح که به سراغم آمده، نشان از زنگار و کدورت‌هایی دارد که از شب گذشته بر دوش من سنگینی می‌کند. موهای سفیدم هم به نوعی یادآور پیری و مشکلات زندگی‌ام هستند.
بر فرق سبکروح من از طشت پرآتش
صد پرده بود طره زرتار گرانتر
هوش مصنوعی: بر روی سر من، که سبکی روح دارم، از یک ظرف پر از آتش، پرده‌های زیادی وجود دارد و موهایی که از زرتار بافته شده، از همه اینها سنگین‌تر و ارزشمندتر است.
بر دوش سبکروحی من دست نوازش
صائب بود از لنگر کهسار گرانتر
هوش مصنوعی: بر دوش من، روحی سبک‌بار و راحت است و دست نوازشگر کسی به من کمک می‌کند که از لنگر کوه‌ها سنگین‌تر است.
