برگردان به زبان ساده
گرچه از جان نیست چیزی بابدن نزدیکتر
باشد آن جان جهان ازجان به تن نزدیکتر
هوش مصنوعی: هرچند از جان چیز دیگری به بدن نزدیکتر نیست، اما آن جان جهانی که بر وجود ما سایه دارد، از جان به تن نزدیکتر است.
می کشم دوری ز حیرت ،ورنه با یوسف بود
چشم چون دستار من از پیرهن نزدیکتر
هوش مصنوعی: دور بودن از یار را تحمل می‌کنم، زیرا اگر نزدیکتر بود، چشمانم به مانند دستانم نسبت به پیراهنم، به او می‌رسید.
خال باآن قرب ازان لبهادهن شیرین نکرد
تلختر هر کس به آن شیرین دهن نزدیکتر
هوش مصنوعی: هر کسی که به زیبایی و شیرینی نزدیکتر باشد، ممکن است در واقع افسوس بیشتری از تلخی‌هایی که در کنار آن زیبایی وجود دارد، بخورد. به عبارتی، نزدیکی به زیبایی‌ها می‌تواند هم لذت‌بخش و هم دردناک باشد.
پرده شرم است مانع ،ورنه چشم پاک من
باشد از شبنم به آن گل پیرهن نزدیکتر
هوش مصنوعی: ای کاش پرده شرم نباشد، چون در آن صورت چشمان پاک من می‌توانند به راحتی به آن گل زیبا که لباسش را با شبنم آراسته کرده نزدیکتر شوند.
نعل لیلی رادر آتش وحشت مجنون گذاشت
از رمیدن شد بر جانان راه من نزدیکتر
هوش مصنوعی: مجنون، نعل لیلی را در آتش وحشت قرار داد و از ترس او به عشقش نزدیکتر شد.
چون عزیز مصر باغربت مدارا کن که هست
پله غربت به دولت از وطن نزدیکتر
هوش مصنوعی: در زندگی خود، با دیگران نرمخویی و مدارا کن، زیرا در شرایط غربت، برقراری روابط خوب و نزدیک شدن به دیگران می‌تواند به موفقیت و خوشبختی تو کمک کند.
گرچه با فانوس باشد درته یک پیرهن
هست با پروانه شمع انجمن نزدیکتر
هوش مصنوعی: هرچند که با نور فانوس به ته یک پیراهن می‌رسیم، اما پروانه در کنار شمع جمع، نزدیکتر است.
از سخن دست سلیمان تکیه گاه مور شد
قرب را راهی نباشد از سخن نزدیکتر
هوش مصنوعی: سخن سلیمان به اندازه‌ای تاثیرگذار است که حتی مور هم از آن بهره‌مند می‌شود و به سمت قرب خداوند نزدیکتر می‌شود. از این رو، هیچ راهی به جز گفتار او وجود ندارد که انسان را به معانی والا و نزدیکی به الهیت برساند.
می شود بی دست وپایی شهپر پرواز رزق
آب این چاه است بی دلو ورسن نزدیکتر
هوش مصنوعی: در زندگی می‌توان بدون تلاش و سختی، به موفقیت رسید؛ زیرا برای به دست آوردن نعمت‌ها و روزی، نیازی به ابزار و وسایل زیاد نیست. فقط کافی است که انسان به آنچه می‌خواهد نزدیکتر شود.
از جوانان گرچه نبود دور مرگ ،اما بود
موی چون کافور پیران باکفن نزدیکتر
هوش مصنوعی: هرچند جوانان از مرگ دور نیستند، اما موهایشان به سفیدی موی پیران نزدیکتر شده است.
صائب از پاس ادب گردید ازان زلف دراز
دست کوتاهم به آن سیب ذقن نزدیکتر
هوش مصنوعی: صائب به خاطر رعایت ادب از زلف بلند محبوب دوری می‌کند و دستش به آن سیب زیبای چهره‌اش نزدیکتر می‌شود.
