برگردان به زبان ساده
خوش آن آزاده کز مردم نهان دارد فقیری را
نسازد گوشه چشم توقع گوشه گیری را
هوش مصنوعی: خوشا به حال کسی که از دیگران پنهان است و در دل خود به فقیر یاری میرساند، بدون این که از دیگران انتظار داشته باشد یا به آنها تغییری دهد.
خزان دل را خنک از نوبهاران بیش می سازد
به ایام جوانی هیچ نسبت نیست پیری را
هوش مصنوعی: دل در فصل پاییز، به خاطر بهارهای جدید خنکی و شادی بیشتری را احساس میکند. در ایام جوانی، هیچ ارتباط و نسبتی با پیری وجود ندارد.
چراغ زندگی را گر جهان افروز می خواهی
مده از دست چون دامان شب ها دستگیری را
هوش مصنوعی: اگر میخواهی زندگیات روشن و پر نور باشد، نباید چراغ آن را به دست کسی بسپاری، زیرا شبها همیشه کمککار تو خواهند بود.
میان زنگی و آیینه صحبت در نمی گیرد
به دل های سیه ظاهر مکن روشن ضمیری را
هوش مصنوعی: در میان افرادی که اوضاع ظاهری خوبی ندارند و آنهایی که به درون مینگرند، گفتگویی وجود ندارد. نباید افرادی که دارای افکار روشن و پاکاند را در معرض دیدهها و دلبستگیهای ناپسند قرار دهی.
ز معنی های بی صورت، دلت گردد نگارستان
زنی بر سنگ اگر آیینه صورت پذیری را
هوش مصنوعی: اگر از معانی عمیق و بیصورت لذت ببری، دل تو مانند نگارستانی زیبا خواهد شد، حتی اگر بر سنگ بگویی که آیینه بتواند تصویر چهره را منتقل کند.
ندارد حاصلی غیر از پریشان کردن دلها
نهان در خاک کن زنهار تخم خرده گیری را
هوش مصنوعی: این شعر بیان میکند که هیچ نتیجهای جز آشفته کردن دلها از انتقاد و خردهگیری حاصل نمیشود. بهتر است که به جای این کار، انتقادها را درون خود دفن کنیم و از آنها دوری کنیم.
خودآرا آنچنان بر جامه ابریشمین نازد
که پنداری زبر دارد مقامات حریری را!
هوش مصنوعی: خودآرا به قدری به لباس ابریشمیاش میبالد که انگار مقامهای حریر را با این لباس دارد.
به قدر غیرت همکار گیرد اوج هر کاری
ز من دارند صائب عندلیبان خوش صفیری را
هوش مصنوعی: به اندازه غیرت و تلاش هر فرد، موفقیت و پیشرفت در کارهایشان حاصل میشود. افرادی که از من دور نیستند، مانند بلبلان خوشصدا و دلنشین هستند.