برگردان به زبان ساده
گرسنه چشم کجا سیر از نوال شود
که بر حریص لب نان لب سؤال شود
هوش مصنوعی: چشم گرسنه هیچ‌وقت از غذا سیر نخواهد شد، زیرا کسی که به نان نیاز دارد، همیشه در حال سؤال و درخواست است.
به خار و خس نتوان سیر کرد آتش را
که حرص خواجه یکی صد ز جمع مال شود
هوش مصنوعی: برای آتش نمی‌توان با خار و علف حرکت کرد، زیرا حرص و طمع صاحبان ثروت، زندگی را پرازدحام می‌کند و نمی‌گذارد که آرامش به وجود بیاید.
ز خون صید حرم رنگ تیغ او نگرفت
کجا به گردن او خون من وبال شود
هوش مصنوعی: خون و دلیری من نمی‌تواند به ضربت شمشیرش آسیب بزند و من نمی‌توانم باعث دردسر و مشکل او شوم.
مریز آب رخ خود که در کنار محیط
صدف ز بی گهریها کف سؤال شود
هوش مصنوعی: آب صورت خود را نریز، چرا که در کنار دریا صدف می‌تواند از بی‌حواسی‌ها و ندانم‌کاری‌ها سؤالاتی را مطرح کند.
نرفت زنگ ملال از دلم به باده ناب
ز آب سبزه محال است پایمال شود
هوش مصنوعی: غم و اندوه از دل من فراموش نمی‌شود، حتی با نوشیدن شراب خالص، زیرا غیر ممکن است که این احساسات بگذرد و از بین برود.
امیدها به خطش داشتم ندانستم
که روز من شب ازان عنبرین هلال شود
هوش مصنوعی: من به خط و نشانه‌های او امید داشتم، اما نمی‌دانستم که روز من به شب تبدیل می‌شود و آن هلال زیبا به هجران خواهد انجامید.
غرور حسن ز خط بیش شد که دارد یاد
که حاکم از رقم عزل مستمال شود
هوش مصنوعی: زیبایی و شکوه این خط چنان زیاد است که یاد آن می‌تواند قدرتی را به هم بزند و حتی انسان را از موقعیتی که دارد، دور کند.
کسی که خیمه برون زد ز خویش چون مجنون
سیاه خیمه اش از دیده غزال شود
هوش مصنوعی: کسی که از خود دور شود و به قدم زدن در فضای بیرون بپردازد، همچون مجنونی است که وقتی نگاه می‌کند، خیمه‌اش به زیبایی و درخشانی غزال به نظر می‌رسد.
تأمل آینه فکر را کند روشن
که آب صائب از استادگی زلال شود
هوش مصنوعی: نگاه عمیق به خود و تفکر باعث روشنی ذهن می‌شود، همان‌گونه که آب صاف و زلال از شدت پاکیزگی و آرامش به وجود می‌آید.
