برگردان به زبان ساده
کسی که کشته آن تیغ آبدار شود
اگر چه قطره بود بحر بیکنار شود
هوش مصنوعی: کسی که تحت تأثیر یک چیز خطرناک یا آسیب‌زا قرار گیرد، حتی اگر اندازه‌اش کوچک باشد، می‌تواند به اندازه‌ای بزرگ و عظیم تبدیل شود که مانند دریا بی‌کران شود.
محیط حسن ز خط عنبرین کنار شود
عقیق لب ز خط سبز نامدار شود
هوش مصنوعی: این بیت به توصیف زیبایی و جذابیت می‌پردازد. خطی که به رنگ عنبر است، زیبایی را به وجود می‌آورد و لب‌ها با خطی سبز و شناخته شده، به زیبایی بیشتر می‌افزایند. در واقع، زیبایی ظاهری با ویژگی‌های خاصی برجسته می‌شود.
اگر به صید زبون تیغ او کند اقبال
ز خون صید حرم کعبه لاله زار شود
هوش مصنوعی: اگر شانس کسی را که به دام زبان او افتاده است، یاری کند، خون شکار او باعث می‌شود که حرم کعبه مانند لاله‌زار زیبا شود.
ز رام گشتن آهو به صحبت لیلی
به آن رسیده که مجنون امیدوار شود
هوش مصنوعی: آهو به خاطر گفتگو با لیلی چنان حالتی پیدا کرده که مجنون به امیدواری می‌رسد.
کسی که در جگرش هست خار خارگلی
غمش ز ناله بلبل یکی هزار شود
هوش مصنوعی: کسی که در دلش درد و غم زیادی دارد، ناله‌های بلبل به اندازه‌ی هزار غم او می‌شود.
هنوز خط ترا ابتدای نشو ونماست
کجاست جوهر حسن تو آشکار شود
هوش مصنوعی: هنوز نشانه‌های زیبایی تو به وضوح نمایان نشده و تنها آغاز راهی است که باید طی کنی تا حقیقت زیبایی‌ات نمایان گردد.
ز بخت تیره ندارد گریز اهل سخن
سیاه روز عقیقی که نامدار شود
هوش مصنوعی: از شانس بد، سخن‌وران نمی‌توانند از روزهای سیاه فرار کنند، همان‌طور که در روز عقیقی، که نامش مشهور شود، به تاریکی نمی‌توان پیوست.
به نوشخند حلاوت مکن دهن شیرین
که باده تلخ چو گردید خوشگوار شود
هوش مصنوعی: به لبخند شیرین خود دلخوش نشو، چرا که وقتی شراب تلخ می‌شود، آن هم به نوعی خوشایند خواهد شد.
یکی هزار شد از قمریان رعونت سرو
الف چو نقطه بیابد یکی هزار شود
هوش مصنوعی: اگر یک نفر از قمری‌ها به خود مغرور شود، مانند این است که در نظر او، خود را به اندازه‌ی یک هزار بزرگ می‌بیند. در حالی که در واقع، او فقط یک نقطه‌ی کوچک در مقایسه با دیگران است.
مرا شد از کلف ماه روشن این معنی
که دل، سیاه ز تشریف مستعار شود
هوش مصنوعی: ماه روشن در دل من این احساس را به وجود آورد که دل، به خاطر تفاخر و ظواهر بی‌معنا، تیره و تار شده است.
درین بساط کسی مایه دار می گردد
که نقد زندگیش خرج انتظار شود
هوش مصنوعی: در این میدان زندگی، تنها کسی به موفقیت می‌رسد که تمام سرمایه و زمانی که در اختیار دارد را صرف آرزوها و امید خود کند.
مسیح برفلک از راه خاکساری رفت
پیاده هر که شد اینجا فلک سوار شود
هوش مصنوعی: مسیح با تواضع و فروتنی، به آسمان رفت و هر کسی که این مسیر را طی کند، به عظمت و مقام بلند خواهد رسید.
چو بیجگر کند از تیغ زهر داده حذر
اگر به خضر طلبکار او دچار شود
هوش مصنوعی: اگر کسی در برابر خطرات و آسیب‌ها خود را محافظت نکند و مراقب نباشد، ممکن است به دردسر بیفتد و در موقعیت‌های خطرناک گرفتار شود.
به آن گرم درین بوته آب کن دل را
که گل گلاب چو گردید پایدار شود
هوش مصنوعی: دل را در این مکان آرام کن و آن را به مانند گل گلاب که در آب قرار می‌گیرد و پایدار می‌شود، قوی و ثابت نگه‌دار.
دلی که از نفس گرم آب شد صائب
اگر به خاک چکد در شاهوار شود
هوش مصنوعی: دلí که به واسطهٔ نفس گرم و محبت انسان به آرامش و شادی رسیده است، اگر در زمین بیفتد و مثل خاک شود، باز هم به زیبایی و شکوه می‌رسد.
