غزل شمارهٔ ۱۸۰۰

صائب » دیوان اشعار » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۸۰۰

ز چاک سینه خود هر که قبله گاهش نیست

به هیچ وجه به درگاه قرب راهش نیست

ز آه سرد بود بادبان کشتی دل

به هیچ جا نرسد هر دلی که آهش نیست

غرض ز وسعت میدان لامکان، شان است

وگرنه غیر دل تنگ جلوه گاهش نیست

حضور خاطر دیوانه مشربان وحشی است

من و سراسر دشتی که یک گیاهش نیست

ز انفعال رسیدم به این بارگاه قبول

خوش آن گنه که به جز شرم عذر خواهش نیست

حنای عقده گشایی به ناخنی بسته است

که غیر سینه مجروح دستگاهش نیست

به روی بستر گل خواب می کند مرغی

که شب به غیر پر و بال خود پناهش نیست

منم که خانه به دوش توکلم ورنه

کدام قطره که در بحر، خانه خواهش نیست؟

اگر چه گل دگری می زند به دستارش

چه فتنه هاست که در نرگس سیاهش نیست

ز هر دلی که سفر می کند غبار ملال

به غیر سینه صائب قرارگاهش نیست

برگردان به زبان ساده

ز چاک سینه خود هر که قبله گاهش نیست

به هیچ وجه به درگاه قرب راهش نیست

هوش مصنوعی: هر کسی که به عمق دل و وجودش نرسیده و عشق واقعی را درک نکرده باشد، نمی‌تواند به مقام و جایگاه نزدیک به حق برسد.

ز آه سرد بود بادبان کشتی دل

به هیچ جا نرسد هر دلی که آهش نیست

هوش مصنوعی: اگر دل کسی احساس غم و اندوه نداشته باشد، مانند بادبان کشتی‌ای است که به خاطر سرما و درد نمی‌تواند به مقصدی برسد. در واقع، بدون وجود احساسات عمیق و واقعی، انسان نمی‌تواند به جایی در زندگی خود دست پیدا کند.

غرض ز وسعت میدان لامکان، شان است

وگرنه غیر دل تنگ جلوه گاهش نیست

هوش مصنوعی: هدف از وسعت میدان بی‌مکانی، مقام و منزلت است و اگر نه، هیچ‌چیز دیگری نمی‌تواند در برابر دل تنگش نمایان شود.

حضور خاطر دیوانه مشربان وحشی است

من و سراسر دشتی که یک گیاهش نیست

هوش مصنوعی: حضور و یاد دیوانه‌ای مست و شیدا، به مانند یک جاودانه وحشی است که در یک دشت وسیع، حتی یک گیاه هم یافت نمی‌شود.

ز انفعال رسیدم به این بارگاه قبول

خوش آن گنه که به جز شرم عذر خواهش نیست

هوش مصنوعی: به خاطر بی‌عملی و کم‌کاری‌ام به این مقام پذیرش رسیدم. خوش به حالم که تنها چیزی که از گناهم حس می‌کنم شرم و نیازمندی به عذرخواهی است.

حنای عقده گشایی به ناخنی بسته است

که غیر سینه مجروح دستگاهش نیست

هوش مصنوعی: حنای گشایش دل‌ها به ناخنی تعلق دارد که تنها بر سینه‌ی زخمی این دستگاه اثر دارد.

به روی بستر گل خواب می کند مرغی

که شب به غیر پر و بال خود پناهش نیست

هوش مصنوعی: پرنده‌ای بر روی بستر گل می‌خوابد، در حالی که شب را بدون پر و بال خودش سپری کرده و جایی برای پناه ندارد.

منم که خانه به دوش توکلم ورنه

کدام قطره که در بحر، خانه خواهش نیست؟

هوش مصنوعی: من هستم که همیشه در حال سفر و جستجو هستم، در حالی که هیچ قطره‌ای در دریا نیست که بتواند خانه‌ای برای خود پیدا کند.

اگر چه گل دگری می زند به دستارش

چه فتنه هاست که در نرگس سیاهش نیست

هوش مصنوعی: اگرچه ممکن است شخصی دیگر در زندگی او به چشم ببیند و او را به خود مشغول کند، اما در واقع فتنه‌ها و مشکلاتی که در دل و چشمان او وجود دارد، بسیار بیشتر از آن است که در ظاهر مشاهده می‌شود.

ز هر دلی که سفر می کند غبار ملال

به غیر سینه صائب قرارگاهش نیست

هوش مصنوعی: هر دلی که از جایی جدا می‌شود و در سفر است، غم و اندوه به آن می‌چسبد و جایی جز قلب صائب برای سکونت این غم وجود ندارد.

غزل شمارهٔ ۱۸۰۰

اطلاعات

برگردان به زبان ساده