برگردان به زبان ساده
نوبهار خط آن غنچه دهن در پیش است
دل مجروح مرا سیر ختن در پیش است
هوش مصنوعی: بهار تازه نزدیک است و زیباییهای آن در جلو چشمانم است. دل زخمی من به یاد خاطرات خوش و دلپذیر گذراندن در خطه ختن به شدت نیازمند آرامش است.
آنقدرها که نگاه است ز مژگان در پیش
از غزالان دل رم کرده من در پیش است
هوش مصنوعی: چشمهایی که به ناز از زیر مژهها مینگرند، به اندازهای جذاب و فریبندهاند که من در برابر آنها، دل من بیشتر میلرزد و به تردید میافتد.
ای که داری هوس بوسه آن کنج دهن
باخبر باش که آن چاه ذقن در پیش است
هوش مصنوعی: ای کسی که آرزوی بوسه از گوشه لبها را در سر داری، مراقب باش که در این مسیر، چالهای در زیر چانه وجود دارد.
از فروغ لب او چشم سهیل آب آورد
این عقیقی است که از کان یمن در پیش است
هوش مصنوعی: لبهای او چنان درخشان و زیبا هستند که حتی ستاره سهیل هم از آنها میتواند بهرهمند شود. این زیبایی به مانند عقیق منحصربهفردی است که از معادن یمن به دست آمده و در دسترس ماست.
بشکند توبه اگر سد سکندر باشد
در بهاری که دو صد توبه شکن در پیش است
هوش مصنوعی: اگر سد سکندر هم بشکند، فرقی نمیکند؛ چرا که در این بهار، دوصد نفر هستند که توبه را میشکنند.
ادب راهنما شوق مرا سنگ ره است
در سبکسیری اگر خضر ز من در پیش است
هوش مصنوعی: ادب، به عنوان یک راهنما، شوق من را به سمت سفر میکشاند و در این مسیر، همچون سنگی بر سر راهم است. اگر خضر، یعنی راهنمایی با دانش و تجربه، در پیش رویم باشد، این سفر آسانتر خواهد بود.
از دم تیغ به صد زخم نگرداند روی
هر که را همچو قلم راه سخن در پیش است
هوش مصنوعی: هر که به فن بیان و قدرت کلام آشنا باشد، حتی اگر در شرایط سخت و خطرناکی قرار گیرد و به او آسیب برسد، باز هم میتواند راه خود را پیدا کند و از مشکلات عبور کند.
حلقه ماتمش از طوق گریبان باشد
هر سری را که غم خاک شدن در پیش است
هوش مصنوعی: هر کسی که با غم مرگ و فانی بودن زندگی مواجه است، به زنجیر این اندیشه دچار شده و نمیتواند از آن رهایی یابد.
دامن پاک بود جامه مردان را زیب
ورنه صد پیرهن از جامه کفن در پیش است
هوش مصنوعی: اگر دامن شخصی پاک و بینقص باشد، لباس مردان نیز زیبا و مقبول خواهد بود. اما اگر اینچنین نباشد، حتی اگر صد پیرهن هم داشته باشد، در واقع لباس کفن از آن بیشتر به چشم میآید.
حاصل چشمه بینایی اگر آب حیاست
چاه از چشم حسودان وطن در پیش است
هوش مصنوعی: اگر چشمان تو توانایی دیدن حقیقت را دارند، مانند آبی که حیات میبخشند، باید مراقب حسودان باشی که در کمین وطن تو هستند.
نتوانی لب اگر از سخن حق بستن
همچو منصور ترا دار و رسن در پیش است
هوش مصنوعی: اگر نتوانی از گفتن حقیقت پرهیز کنی، مانند منصور که در معرض خطر بود، سرنوشتی مشابه برای تو هم رقم خواهد خورد.
به که در دام و قفس سر به ته بال کشد
بلبلی را که تماشای چمن در پیش است
هوش مصنوعی: بهتر است بلبلی که در قفس و دام گرفتار شده، تلاش کند و با بالهایش به پرواز درآید، چرا که خوشبختی و زیبایی چمن در جلوی اوست.
مژه بر هم نزند در دل شبهای دراز
شانه ای را که سر زلف سخن در پیش است
هوش مصنوعی: چشم بر هم نمیزند در شبهای بلند، آن کسی که شانهای را در دست دارد که موی سخن در جلوی آن قرار گرفته است.
گر به گفتار توان رتبه کردار گرفت
صائب از خوش سخنان خامه من در پیش است
هوش مصنوعی: اگر با کلام خود بتوان رتبه و مقام اعمال را به دست آورد، صائب، قلم من از گفتارهای زیبا و شیرین جلوتر است.