برگردان به زبان ساده
سخن در صلاح است و تدبیر و خوی
نه در اسب و میدان و چوگان و گوی
هوش مصنوعی: صحبت و رمز موفقیت در اندیشه و تدبیر و رفتار نیک است، نه در میدانهای ورزشی و بازیهای فیزیکی.
تو با دشمنِ نفس همخانهای
چه در بند پیکارِ بیگانهای؟
هوش مصنوعی: تو در کنار نفس خودت که دشمن توست زندگی میکنی؛ چرا باید به جنگ با دیگران فکر کنی؟
عنانبازپیچانِ نفس از حرام
به مردی ز رستم گذشتند و سام
هوش مصنوعی: کنترل نفس و پرهیز از حرام به اندازهای مهم است که میتواند به انسانای رنجیده و قوی همچون رستم و سام تبدیل کند. این نشان میدهد که قدرت واقعی در مهار خواستههای نفسانی و تمایلات ناپسند نهفته است.
تو خود را چو کودک ادب کن به چوب
به گرزِ گران مغزِ مردم مکوب
هوش مصنوعی: خود را مانند یک کودک تربیت کن و از دیگران ضربه نخور، بلکه با صداقت و ادب رفتار کن.
وجودِ تو شهری است پر نیک و بد
تو سلطان و دستورِ دانا خرد
هوش مصنوعی: وجود تو مانند شهری است که در آن هم خوبیها و هم بدیها وجود دارد، و تو همانند سلطان و فرماندهای آگاه و دانا هستی.
رضا و ورع: نیکنامان حُر
هوی و هوس: رهزن و کیسهبُر
هوش مصنوعی: خوشنامی و احتیاط در رفتار باعث میشود که انسان به خوبی شناخته شود، در حالی که افرادی که در پی خواستههای نفسانی هستند، به دیگران آسیب میزنند و از راه درست خارج میشوند.
چو سلطان عنایت کند با بدان
کجا ماند آسایشِ بخردان؟
هوش مصنوعی: وقتی که پادشاه مورد رحمت و لطف خود را به افراد نالایق اختصاص دهد، آرامش و آسایش خردمندان کجا خواهد رفت؟
تو را شهوت و حرص و کین و حسد
چو خون در رگانند و جان در جسد
هوش مصنوعی: تو پر هستی از خواستهها، طمع، دشمنی و حسادت، مانند اینکه این احساسات در تو به اندازه خون در رگها و جان در بدن وجود دارند.
هوی و هوس را نماند ستیز
چو بینند سر پنجهٔ عقل تیز
هوش مصنوعی: هنگامی که هوس و خواستهها با تیزهوشی عقل مواجه میشوند، دیگر جایی برای جدال و مخالفت باقی نمیماند.
رئیسی که دشمن سیاست نکرد
هم از دستِ دشمن ریاست نکرد
هوش مصنوعی: رئیسجمهوری که با سیاست دشمنی نکند، به خاطر دشمنی خیلیها نمیتواند از مقام خود کنارهگیری کند.
نخواهم در این نوع گفتن بسی
که حرفی بس ار کار بندد کسی
هوش مصنوعی: من در این شیوه از گفتن حرفهای زیادی نخواهم زد، زیرا کلامی که بیان شود، باید کارساز و مؤثر باشد.
