برگردان به زبان ساده
عمید دولت عالی و خاص مجلس میر
امین گنج شه و حمل بخش حمله پذیر
هوش مصنوعی: این متن به توصیف شخصی میپردازد که دارای مقام و موقعیت بالایی است و بهعنوان یکی از اعضای برجسته در مجلس و همچنین بهعنوان خزانهدار دولت شناخته میشود. او به جمعآوری و تأمین منابع مالی و آمادگی برای اقدامات نظامی نیز مشغول است.
نهاده روی ز حضرت بدین دیار به غزو
به طالعی که قضا روبود به فتح بشیر
هوش مصنوعی: او با نشان از جانب خداوند به این سرزمین آمده است، تا با تقدیری که به او داده شده، به پیروزی و فتح برسد.
گشاده حشمت او دست عدل بر عالم
کشیده هیبت او پای ظلم در زنجیر
هوش مصنوعی: شکوه و عظمت او باعث شده که عدالت در جهان گسترش یابد و ظلم و ستم زیر فشار قدرت او به زنجیر کشیده شده است.
شمرده دهر بر او خدمت وضیع و شریف
سپرده بخت بدو طالع صغیر و کبیر
هوش مصنوعی: زمانه در خدمت او است، چه افراد نازکنظری داشته باشد و چه افراد بزرگمرتبه. بخت در کنار اوست و سرنوشتش را در دست دارد، همچنان که برای کوچکترین و بزرگترین مسائل زندگیاش برنامهریزی میکند.
ز گرد موکب او تیره روی روز سپید
رکام موکب او خیره هوش چرخ اثیر
هوش مصنوعی: از دوری که به نام او میتابد، روز روشن نیز در سایه قرار میگیرد، و هوش و فکر آسمان هم تحت تأثیر عظمت او متحیر میماند.
تف سیاستش از دیو دمنه ساخته خف
کف کفایتش از شیر شرزه دوخته شیر
هوش مصنوعی: او طرز فکر و سیاست خود را از داستانهای مکر و حیله دیو دمنه گرفته و برای نیل به قدرت و تواناییاش از نیرو و شجاعت شیر قوی الهام گرفته است.
بی تو کوران از جنگ خیل آورده
حصار سر به سر اکنون ز چنگ او شده گیر
هوش مصنوعی: بدون تو، افرادی که در جنگ با هم درگیرند، اکنون به دور این حصار جمع شدهاند و به دام او گرفتار شدهاند.
ز مهر برده ملک بوی فتح او به بهشت
ز کین سپرده فلک جان خصم او به سعیر
هوش مصنوعی: به خاطر عشق، ملک و پادشاهی او بوی پیروزی بهشتی دارد و به خاطر کینهاش، آسمان جان دشمنش را به آتش میسپارد.
زهی به صحبت اصحاب حق عدیم شبیه
زهی به نصرت انصار دین عزیز نظیر
هوش مصنوعی: عجب است در کنار دوستان راستین و با ایمان، همانطور که عجب است در یاری کردن حامیان دین بزرگ و عزیز.
تراست سیرت ورای وصی ز گیتی رام
تراست کنیت و نام نبی ز خلق جدیر
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که رفتار و ویژگیهای تو، بالاتر از هر درک و شناخت دنیوی است. تو شایسته و لایق نام و مقام پیامبر هستی و درک مردم از تو به حقیقت نمیتواند به اندازهی خود واقعیّت تو باشد.
زمین ز حلم تو مایل بود بصیر صبور
هوا ز طبع تو حامل بود بابر مطیر
هوش مصنوعی: زمینی که به خاطر صبر و بردباری تو تغییر رویه داده است، آسمان نیز به دلیل ویژگیهای طبیعی تو بارانزا و پربار است.
به جنب علم تو جسمی است فضل گشته نزار
به جای رای تو چشمی است عقل مانده ضریر
هوش مصنوعی: علم تو مانند جانی است که به بدن ضعیف زندگی میبخشد، و به جای تصمیمگیری تو، چشمی وجود دارد که از عقل بیبهره است و نمیتواند ببیند.
همه شرایط اسلام را توئی برهان
همه نظائر اقبال را توئی تفسیر
هوش مصنوعی: تو به عنوان دلیل همه شرایط اسلام هستی و تفسیر کننده تمام نظرات و عقاید مثبت.
نه دام سهم توپر دل گذارد و نه جبان
نه تاب زخم تو پولاد دارد و نه حریر
هوش مصنوعی: نه دام به دل تو نتواند رسید و نه کسی که ترسیده است، نه توان تحمل زخم تو را دارد و نه لباس نرم و لطیف چنین قدرتی دارد.
قضا ز دست تو اندر عرض نشاند تیغ
قدر ز شست تو اندر عدم جهاند تیر
هوش مصنوعی: سرنوشت در دستان تو قرار دارد، همچنان که قدرت و سرنوشت به وسیله تو در عالم نمایان میشود.
همیشه تا بوزد باد و از وزیدن باد
گره گره شود و حلقه حلقه روی غدیر
هوش مصنوعی: همیشه در زمانی که باد میوزد، بر روی آب رودخانه یا برکه، حلقههای گرد و گرهدار ایجاد میشود.
سپهر تابع بادت به دور و اختر یار
زمانه خاضع بادت به طبع و بخت مشیر
هوش مصنوعی: آسمان در پی خواسته تو میچرخد و ستارهها در برابر تو و زمانه تسلیماند، زیرا سرنوشت و بختت با تو هماهنگ است.
عمید ملکی اسباب ملک ساخته دار
عماد دینی در حق دین مکن تقصیر
هوش مصنوعی: عمید ملکی به توفیق و امکاناتی که فراهم شده اشاره دارد و دار عماد دینی با اشاره به مکانی یا مرکزی مرتبط به دین، به اهمیت و ارجحیت دین اشاره میکند. در ادامه، به این نکته توجه داده میشود که در حق دین کوتاهی و بیتوجهی نکن. به طور کلی، بیانگر ضرورت حفظ و حراست از ارزشهای دینی و اهمیت فراهم آوردن شرایط مناسب برای آن است.
«گهی به راحت روح آر هوش و جام ز می
گهی به ناله بم دار گوش و زاری زیر»
هوش مصنوعی: گاهی با آرامش و خوشحالی به میگساری و شادی میپردازیم و گاهی با صدای ناله و دلسوزی، به درد و رنج خود میافزاییم.
