برگردان به زبان ساده
از جهان آفرین هزار هزار
آفرین باد بر سپهسالار
هوش مصنوعی: از خالق جهان، هزاران بار سپاس و درود بر فرمانده.
بو حلیم زریر شیبانی
پیل صفدار و شیر آتش کار
هوش مصنوعی: بوی حلیم زریر شیبانی و همچنین درشتی و قدرت پیل صفدار و شیر آتشین، همه نشاندهنده عظمت و شکوه هستند.
آنکه بفراشت شرع را گردن
آنکه بفزود ملک را بازار
هوش مصنوعی: کسی که در پی افراشتن دین و قوانین شرعی است، بر کسی که به دنبال افزایش قدرت و قدرتطلبی است، تسلط دارد.
آنکه آسیب تیغ او برسید
از لب سند تا به دریا بار
هوش مصنوعی: آن کسی که آثار زخمهایش از لب رودخانه تا دریا ادامه دارد.
آنکه در هر هنر مهانل کرد
دشت بی مرد و کوه بی دیوار
هوش مصنوعی: کسی که در هر هنری ماهر باشد، میتواند دشتهای خالی و کوههای بدون مرز را به فرش زیبایی تبدیل کند.
آنکه بگذاشت راه با نرسی
ظفر و فتح بر یمین و یسار
هوش مصنوعی: کسی که راه را ترک کرد، پیروزی و موفقیت را در دست راست و چپ خود نخواهد داشت.
آنکه معبود اهل ملهی را
خرد بشکست و ضبط کرد حصار
هوش مصنوعی: کسی که پتک خردکنندهای بر معبودان شادیآور اهل لهو زد و حصاری را که ایجاد کرده بودند، به تسخیر درآورد.
آنکه بر دل نهاد کی راکی
آنکه در دیده خست خان را خار
هوش مصنوعی: کسیکه بر دل خود مایهای از محبت گذاشته، در دل دیگران نیز احساس محبت نمیکند و در چشم دیگران، خود را خسته و ناامید میبیند.
آنکه آثار غزوش ار شمرند
عاجز آید ز شرح آن گفتار
هوش مصنوعی: کسی که در توصیف و شرح آثار عشق و احساسات غنایی ناتوان است، از بیان و توضیح آن گفتار عاجز میماند.
فضل ایزد شناس کارش را
که مر آن را پدید نیست کنار
هوش مصنوعی: فضل و لطف خداوند را بشناس، زیرا که کار او بینظیر و منحصر به فرد است و هیچ کس نمیتواند آن را به طور کامل درک کند.
هر که با او برابری طلبد
گو چنین یک دو کار کرد به یار
هوش مصنوعی: هر کسی که بخواهد با دیگری برابر شود، باید بداند که چنین خواستهای نیاز به تلاش و کوشش زیادی دارد.
نیزه بستان و حمله بر بر جای
لشکر دیو پال را بردار
هوش مصنوعی: سلاح خود را آماده کن و به دشمن حمله کن که در میدان جنگ آماده است.
باسها به قلعه شوسوی جنگ
تو به یک پیل از او برآر دمار
هوش مصنوعی: در اینجا آمده است که با قدرت و توان فراوان، به جنگ با دشواریها برو و با ارادهای قوی، هر چالش را از پیش رو بردار.
«آنگه ره را به دست ساز آئین
در میان هزار و اند سوار»
هوش مصنوعی: سپس راه را با دقت و قاعدهای مشخص مشخص کن، در حالی که هزار و چند سوار در آنجا حضور دارند.
«دست بردارد از کناره او
گرد کن بارگی بیفکن بار»
هوش مصنوعی: از کنار او فاصله بگیر و بار سنگین خود را بر زمین بگذار.
کیست امروز دین و دولت را
محتشم تر ز ذات او معمار
هوش مصنوعی: امروز چه کسی میتواند به اندازهٔ او، معمار دین و دولت باشد؟
نوبهاری ست عدل او خرم
دهر از او شادکام و برخوردار
هوش مصنوعی: بهار عدالت اوست که باعث خوشحالی و نشاط زمانه میشود و همه از برکت آن بهرهمندند.
شربت جود او دهد صحت
هر کرا نیستی کند بیمار
هوش مصنوعی: شربت بخشنده او، برای هر کسی که بیمار نیستی را تجربه کرده باشد، سلامتی میآورد.
گوئی ارزاق خلق را تقدیر
بر دل و دست او نبشت ادرار
هوش مصنوعی: به نظر میرسد که روزی و نعمتهای زندگی به گونهای نوشته شدهاند که هیچ کس نمیتواند از آن چشمپوشی کند و هر کسی بخشی از آن را دریافت خواهد کرد.
عز او محو کرد کرده ذل
فخر او پاره کرد پرده عار
هوش مصنوعی: عزت او باعث شده است که شکستگی و ذلت را از بین ببرد و افتخار او موجب شده است که شرم و عیب را کنار بزند.
حاسدش را اگر وفات آید
هم نیابد پس از وفات قرار
هوش مصنوعی: اگر دشمنش هم بمیرد، بعد از مرگش هم آرامش نخواهد یافت.
جان او را حطب کند آتش
تن او را ادب کند کفتار
هوش مصنوعی: روح او مانند چوبی است که آتش میسوزاند، و وجود او را به لحاظ ادب و رفتار تحت تأثیر قرار میدهد، همانطور که کفتار در پی شکار است.
ور هوا دار او گذشته شود
نبرد مار تربتش بکوار
هوش مصنوعی: اگر عشق او را از یاد ببری، مبارزهای مانند نبرد ماری بر روی خاک او خواهی داشت.
زان کجا گردباد هیبت او
برکشد تربتش ز دیده مار
هوش مصنوعی: از جایی که گردباد شکوه و عظمت او زمینش را از دید ما میبرد و مانند مار پنهان میکند.
ای چو ذات خرد غنی به شرف
وی چو عرض هنر صحی زعوار
هوش مصنوعی: ای کسی که به خاطر ویژگیهای برجستهات مانند عقل و دانش، بینهایت ثروتمند هستی، مانند عرض هنر در برابر حقیقتی باارزش هستی.
چرخ پست است و همت تو بلند
دهر مست است و رای تو هشیار
هوش مصنوعی: زندگی و زمانه به نظر پایین و بیارزش میآید، اما اراده و تلاش تو بلندمرتبه و عالی است. جهانی که در آن زندگی میکنیم، غافل و ناآگاه است، اما فکر و اندیشه تو بیدار و هوشیار است.
نیست در ملک عدل تو مظلوم
نیست در عدل ملک تو آوار
هوش مصنوعی: در سرزمین عدالت تو، مظلوم وجود ندارد و در حکومت تو، ناهنجاری و بیعدالتی نیست.
آسمانی ست عزم تو گردان
پاسبانی ست حزم تو بیدار
هوش مصنوعی: آسمان به اراده تو در حال پرواز است و نگهبان دقت و صلاح تو بیدار و آماده است.
گردد از مال تو امل منعم
خواهد از تیغ تو اجل زنهار
هوش مصنوعی: اگر ثروت تو به من برسد، نعمتهایم افزایش خواهد یافت و از خطر مرگ باید بهخودم لطف کرده و دوری گزینم.
تا نروید ز جرم آتش گل
تا نخیزد ز طبع آب غبار
هوش مصنوعی: تا وقتی که آتش سبب رویش گل نمیشود و آب هم به دلیل گرما غبار نمیکند، هیچ چیزی از خود نشان نمیدهد.
همه امسال های دولت تو
بهتر از پار باد و از پیرار
هوش مصنوعی: تمام سالهایی که تحت حکومت تو گذشته، از سالهای قبل بهتر و شادتر بوده است.
با تو دور فلک به نصرت جفت
با تو جمع فلک به حسبت یار
هوش مصنوعی: با تو، در دوری زمان، به کمک تو، آسمانها به خاطر همراهیات به هم پیوستهاند.
