برگردان به زبان ساده
وهُوَ اوحدالدین عبداللّه بن ضیاءالدین مسعود. بلیان از مضافات کازرون شیراز است و شیخ از قدمایِ عرفایِ آفاق و از فرزندزادگان شیخ ابوعلی دقاق. گویند برهان العارفین شیخ صفی الدین اردبیلی به صحبت آن جناب رسیده و شیخ او را حواله به جناب شیخ زاهد گیلانی کرده. غرض، از افاخم کاملین و اعاظم عارفین و زبدهٔ موحدین و قدوهٔ مجردین زمان خود بوده، مشرب عالی داشته و در سنهٔ ۶۸۳ لوای سفر آخرت افراشته. مرقدش در قریهٔ مذکور است واین اشعار از اوست:
هوش مصنوعی: عبدالله بن ضیاءالدین مسعود، معروف به اوحدالدین، از منطقه بلیان در کازرون شیراز است. او یکی از عارفان قدیمی و از نسل شیخ ابوعلی دقاق محسوب میشود. گفته میشود که برهان العارفین شیخ صفی الدین اردبیلی با او صحبت کرده و شیخ او را به شیخ زاهد گیلانی ارجاع داده است. او از بزرگترین عارفان و زاهدان زمان خود بود و جایگاهی رفیع داشت. عبدالله در سال ۶۸۳ هجری از دنیا رفت و مزارش در روستای مذکور قرار دارد. اشعار او نیز به یادگار مانده است.
حقیقت جز خدا دیدن روا نیست
که بی شک هرچه بینی جز خدا نیست
هوش مصنوعی: معنی این بیت این است که تنها دیدن خداوند حقیقتی است که قابل قبول است و هر چیزی دیگری که ببینی در واقع غیر از خداست و حقیقت ندارد.
نمیگویم که عالم زوشده زانک
چنین نسبت به او کردن روا نیست
هوش مصنوعی: نمیگویم که او عالم است، چون چنین نسبتی دادن به او درست نیست.
نه او عالم شده نه عالم او شد
همه جز او وزو چیزی جدا نیست
هوش مصنوعی: نه او به علم دست یافته و نه خود علم به او رسیده است. همه چیز غیر از او جدا نیست و همه متصل به او هستند.
اللّه اللّه جز خدا موجود نیست
واقفِ این سر بجز معبود نیست
هوش مصنوعی: تنها خداوند موجود است و هیچ چیز دیگری جز او به حقیقت نمیرسد. هیچکس جز معبود (خدا) از این حقیقت آگاه نیست.
عاشقان دوست بسیارند لیک
کس چو عبداللّه بن مسعود نیست
هوش مصنوعی: عاشقان زیادند، اما هیچکس مانند عبداللّه بن مسعود وجود ندارد.
به کین ما کمربندد کسی کش بخت برگردد
چووقت مرگ مارآیدبه گردِ رهگذر گردد
هوش مصنوعی: کسی که به خاطر عداوت ما اقدام میکند، به زودی با سرنوشت بدی مواجه خواهد شد. در زمان خطر و مرگ، او به دور خود میچرخد و در نهایت گرفتار خواهد شد.
ما جمله وجودِ پاکِ پاکیم
نه ز آتش و باد و آب و خاکیم
هوش مصنوعی: ما همه موجودات ناب و خالص هستیم و وابسته به عناصر طبیعی مانند آتش، باد، آب و خاک نیستیم.
تا حق به دو چشم سر نبینم هرگز
از پای طلب میننشینم هرگز
هوش مصنوعی: من هیچگاه از تلاش و جستجوی خود دست نمیکشم، تا زمانی که حقیقت را با چشمانم نبینم.
گویند که حق به چشمِ سر نتوان دید
این ایشانند من چنینم هرگز
هوش مصنوعی: میگویند که انسان نمیتواند حقیقت را با چشم ظاهری ببیند، اما من هرگز مثل آنها فکر نمیکنم.