برگردان به زبان ساده
سلطان تاجبخش جهاندار امیر شیخ
کاوازهٔ سعادت جودش جهان گرفت
هوش مصنوعی: سلطان و فرمانروای بزرگ، امیر شیخ، با بخششهای بینظیرش، جهانی پر از سعادت و خوشبختی به ارمغان آورده است.
شاهی چو کیقباد و چو افراسیابِ گُرد
کشور چو شاه سنجر و شاه اردوان گرفت
هوش مصنوعی: در اینجا به توصیف پادشاهانی قدرتمند و بزرگ میپردازیم که هر یک به نوعی در تاریخ معروف و برجستهاند. این پادشاهان در دل کشور خود سلطنت میکردند و توانایی و تباری خاصی داشتند که آنها را از دیگران متمایز میکرد.
پشتیِ دین به قوّتِ تدبیرِ پیر کرد
روی زمین به بازوی بخت جوان گرفت
هوش مصنوعی: با تدبیر و حکمت بزرگترها، پایگاه دین و ایمان در زمین قوی و محکم شد و نسل جوان با کمک شانس و فرصت، این راه را ادامه داد.
در عیش ساز و عادت خسرو بنا نهاد
در رسم و عدل شیوهٔ نوشیروان گرفت
هوش مصنوعی: خسرو در شادی و خوشی زندگیاش، بنیادهای خاصی را ایجاد کرد و در رعایت انصاف و عدالت، به روش و شیوهٔ نوشیروانی پایبند بود.
ایوان و قصر و جنت و فردوس برفراشت
در وی نشست شاد و قدح شادمان گرفت
هوش مصنوعی: در اینجا به فضایی اشاره شده که پر از زیبایی و خوشی است. جایی که کاخها و باغهای بهشتی وجود دارد و در آنجا فردی شاد و خرسند نشسته و نوشیدنیای خوشمزه در دست دارد. این فضا نشاندهندهی آرامش و لذت از زندگی است.
هر بندهای که بر در او جایگاه یافت
خود را امیر خسرو صاحبقران گرفت
هوش مصنوعی: هر کسی که بر در او ایستاده و جایی پیدا کند، خود را مثل امیر خسرو صاحبقران میداند.
بنگر که روزگار چه بازی پدید کرد
نکبت چگونه دولت او را عنان گرفت
هوش مصنوعی: به روزگار نگاه کن که چه بازیهای عجیبی رخ میدهد و چگونه بدبختی بر زندگی او چیره شده است.
جوشی بزد محیط بلائی به ناگهان
ملک و خزانه و پسرش در میان گرفت
هوش مصنوعی: ناگهان حادثهای به وقوع پیوست که همه جا را متلاطم کرد و منجر به ویرانی و از بین رفتن داراییها و همچنین آسیب به فرزندش شد.
یا سوز و گریهای که بهم برزد آن بنا
یا دود نالهای که در آن دودمان گرفت
هوش مصنوعی: یا اشک و نالهای که موجب اختلاف و جدایی آن خانواده شد، یا فریادی که دودی از آن برخواست و بر آن نسل تأثیر گذاشت.
کان بوستانسرای که آئین و رنگ و بوی
خُلد برین ز رونق آن بوستان گرفت
هوش مصنوعی: بوستانی وجود دارد که زیباییها و عطر بهشت از سرزندگی آن بوستان الهام گرفته است.
اکنون بدان رسید که بر جای عندلیب
زاغ سیهدل آمد و در او مکان گرفت
هوش مصنوعی: اکنون متوجه شو که به جای بلبل خوشخوان، زاغی با دل سیاه آمده و در آنجا جا گرفته است.
قصری که برد فرخی از فرِّ او همای
سگ بچه کرد در وی و جغد آشیان گرفت
هوش مصنوعی: قصری که فرخی با شکوه و عظمتش ساخت، حالا به جایی برای سگ و جغد تبدیل شده است و این خود نشان از زوال و افول قدرت و شکوه آن دارد.
در کار روزگار و ثبات جهان عبید
عبرت هزار بار از این میتوان گرفت
هوش مصنوعی: در زندگی و ثبات دنیا میتوان از حوادث و تجربیات بسیار زیادی درس گرفت.
بیچاره آدمی چو ندارد به هیچ حال
نه بر ستاره داد و نه بر آسمان گرفت
هوش مصنوعی: بیچاره آدمی که در هیچ شرایطی نه به ستارهای دست یافته و نه از آسمان چیزی دریافت کرده است.
خوشوقت مقبلی که دل اندر جهان نبست
واسوده خاطری که ز دنیا کران گرفت
هوش مصنوعی: شخصی که دل خود را به دنیا وابسته نکرده و با آرامش خاطر زندگی میکند، بسیار خوششانس است. او میتواند از زیباییهای جهان بهرهمند شود و با آرامش زندگی کند.
