برگردان به زبان ساده
ای دل ار پختهٔ عشقی، طمعِ خام مکن
همدمِ باده شو و جز هوسِ جام مکن
هوش مصنوعی: اگر دل تو در عشق به کمال رسیده است، به امید چیزهای بیفایده و ناپخته دلبسته نشو. به جای آن، همراه با می و رندی باش و فقط به خواستهٔ درونی خود برای نوشیدن جام فکر کن.
از رهِ خویشپرستی قدمی بیرون نِهْ
قطع این منزل و ره جز به چنین گام مکن
هوش مصنوعی: از خودخواهی و خودپسندی قدمی فراتر نگذار و جز با چنین اقدامی، هیچ راه و منزلی را نپیمای.
منزل اهل یقین کوی حبیب است، ای دل!
تا به منزل نرسی یک نفس آرام مکن
هوش مصنوعی: ای دل! به یاد داشته باش که محل واقعیت و حقیقت، جایی است که محبوب و معشوق در آن حضور دارد. تا زمانی که به این مکان نرسی، به هیچ وجه نباید آرامش را تجربه کنی.
از ریا پاک شو ای زاهد آلودهلباس
شبهه و وسوسه را زهد و وَرَع نام مکن
هوش مصنوعی: آهسته از ظاهر خود فاصله بگیر و خود را از تظاهر و ریا پاک کن. زهد و پرهیزکاری را به بهانههای شبههانگیز و وسوسههای دنیوی نمنمیدار.
دور سجاده و تسبیح گذشت، ای زاهد!
این یکی دانه مساز، آن دگری دام مکن
هوش مصنوعی: ای زاهد! زمانه در حال گذر است و تو از سجاده و تسبیح خود دور نشو، اما فراموش نکن که در این مسیر گرفتار وسوسهها و دامها نشوی و به دنبال نکات جزئی و بیاهمیت نروی.
گر سر طاعت حق چون ملکت هست ای دل!
به جز از سجدهٔ آن سرو گلاندام مکن
هوش مصنوعی: اگر به فرمان حق مثل یک پادشاه سر تسلیم فرود آوری، ای دل! به جز از سجده کردن بر آن گل خوشهیکل، کاری نکن.
چون شدی با دهن و چشم و لب یار حریف
جز حدیث شکر و پسته و بادام مکن
هوش مصنوعی: زمانی که با دهن و چشم و لب یار به هم میرسید، فقط درباره مسائلی که شیرینی و لذت را به یاد میآورند صحبت نکنید.
نام و ننگ و دل و دین جمله حجاب است و دویی
یکجهت باش و بدینها طلب نام مکن
هوش مصنوعی: تمام نام و رسوایی، دل و دیانت تنها مانعهایی هستند. باید در یک مسیر ثابت و یکپارچه حرکت کنی و به دنبال شهرت نرو.
هست چون عاریتی دولت دهروزهٔ دَهر
تکیه بر دولت دهروزهٔ ایام مکن
هوش مصنوعی: هر چیزی که به دست میآوریم، مانند یک امانت موقتی است و نباید به خوشبختی یا موفقیتهای زودگذر و گذرا اعتماد کنیم.
گر کنی فرصت امروز به آینده بدل
مکن این فایده، این نیک سرانجام! مکن
هوش مصنوعی: اگر امروز را غنیمت بشماری و آن را به آینده موکول نکنی، به این کار سودی خواهی برد و عاقبت خوبی در انتظارت است! پس این کار را انجام بده و به تعویق نینداز.
بر عذار تو که اسلام من است، از خط و خال
لشکر کفر مکش، غارت اسلام مکن
هوش مصنوعی: بر روی چهرهات که نشانهای از ایمان من است، از نشانهها و زخمهای دشمنان دین، دوری کن و اجازه نده که اعتقادم را به خطر بیندازند.
ای نسیمی چو برآمد ز لب او کامت
به همه کام رسیدی، سخن از کام مکن
هوش مصنوعی: ای نسیم، زمانی که از لب او وزیدهای، تو همه خواستههایت را به دست آوردی، پس از خواستهها صحبت نکن.