برگردان به زبان ساده
گر اشارت میکنی، چشم تو مردم میکُشد
ور همیگوئی که بخشیدم تکلم میکشد
هوش مصنوعی: اگر به من اشاره کنی، نگاهت میتواند زندگی را از مردم بگیرد و اگر هم بگویی که بخشیدهام، سخن گفتنت موجب رنج و عذاب میشود.
در فراقت میکَنم جان، ور بیائی جان دهم
روز بدبختی گدایان را تنعم میکشد
هوش مصنوعی: در غیبت تو، جانم را از دست میدهم و اگر برگردی، جانم را فدای تو میکنم. روزهای زندگی گدایان، با آمدن تو زیباتر و دلپذیرتر میشود.
لعل تو بر من تبسم کرد چون تیغم زدی
من ز تیغ تو نمیمیرم، تبسم میکشد
هوش مصنوعی: لبخند تو همچون جراحتی قوی بر دل من اثر گذاشت، اما من از آن جراحت نمیمیرم و همچنان لبخند میزنم.
در خرامیدن مکن آلوده دامن را به خاک
گر چه تو پاکی ولی ما را توهّم میکشد
هوش مصنوعی: در حرکت و راه رفتن خود احتیاط کن و دامنات را به خاک آلوده نکن. هرچند که تو پاک و بینقص هستی، اما تصور و برداشت دیگریها ممکن است ما را به اشتباه بیندازد.
حلقهٔ زلف کژت را میبُرد مشاطه سر
آفرین بر دست او بادا که کژدم میکشد
هوش مصنوعی: مشاطه (آرایشگر) که به زیبایی زلفهای تو میپردازد، بهگونهای با دقت و ظرافت کار میکند که گویی با دست خود، افسون زیبایی را خلق میکند. ای کاش بر دست او، تقدیر و خوششانسی باد کند، چرا که او گویی در حال کشتن کژدم (حیوانی سمّی) با ظرافت و دقت است.
کشتهٔ آن مِی فروشم من که بهر جرعهای
صد هزاران مست را در پای هر خم میکشد
هوش مصنوعی: من آن کسی هستم که نوشیدنی محبوبم را میفروشم؛ زیرا میبینم که برای هر جرعه از آن، صدها انسان سرشکسته و مست به خاطر آن در برابر هر بشکهای جان خود را میدهند.
حال ناصر بین که میمیرد به زاری بی سماع
ور به مطرب گوش میدارد ترنّم میکشد
هوش مصنوعی: نگرانی ناصر را ببین که در حال مرگ به نوای ناله و زاری گوش میدهد یا در حالی که به صدای نوازنده گوش میدهد، آرامش و لذت را احساس میکند.