برگردان به زبان ساده
هر آن کو صبر کرد ای دل ز شهوتها در این منزل
عوض دیدست او حاصل به جان زان سوی آب و گل
هوش مصنوعی: هر کسی که در برابر تمایلات و خواستههای دنیوی صبر و استقامت به خرج دهد، در این دنیا پاداش و نتیجه خوبی خواهد دید. او با جان خود به سوی حقیقت و معنای عمیقتر زندگی نزدیکتر میشود.
چو شخصی کو دو زن دارد یکی را دل شکن دارد
بدان دیگر وطن دارد که او خوشتر بدش در دل
هوش مصنوعی: شخصی که دو همسر دارد، یکی از آنها دلش را میشکند و دیگری را در دل دارد و او برایش خوشایندتر است.
تو گویی کاین بدین خوبی زهی صبر وی ایوبی
وزین غبن اندر آشوبی که این کاریست بیطایل
هوش مصنوعی: به نظر میرسد که تو در این شرایط سخت، همچون ایوب صبر و استقامت داری. با این حال، این وضعیت ناگوار به نظر میرسد و به نظر میآید که انجام دادن این کارها بدون دلیل و توجیه است.
و او گوید ز سرمستی که آن را تو بدیدستی
که آن علوست و تو پستی که تو نقصی و آن کامل
هوش مصنوعی: او از سر شوق و سرمستی میگوید که تو این را مشاهده کردی. او به عظمت و بلندی اشاره دارد و میگوید تو در مقام پستی هستی، چرا که تو نقصهایی داری و آن وجود کامل است.
بدو گر باز رو آرد و تخم دوستی کارد
حجابی آن دگر دارد کز این سو راند او محمل
هوش مصنوعی: اگر او دوباره به سمت من بازگردد و نشانههای دوستی را نشان دهد، باید بداند که مانع و حجابی وجود دارد که او را از من دور میکند و من را از او دور میسازد.
چو باز آن خوب کم نازد و با این شخص درسازد
دگربار او نپردازد از این سون رخت دل حاصل
هوش مصنوعی: وقتی آن معشوق زیبا از زیباییاش کاسته و با این شخص کنار بیاید، دیگر دل او از این عشق خالی نمیشود.
سر رشته صبوری را ببین بگذار کوری را
ببین تو حسن حوری را صبوری نبودت مشکل
هوش مصنوعی: صبوری و تحمل را در زندگی ببین و با چشم دل زیباییها و نعمتها را درک کن. اگر صبر نداشته باشی، درک چنین زیباییهایی برایت دشوار خواهد بود.
همه کدیه از این حضرت به سجده و وقفه و رکعت
برای دید این لذت کز او شهوت شود حامل
هوش مصنوعی: تمام مخلوقات در مقابل این وجود مقدس با سجده و وقفه و رکعت به عبادت میپردازند تا از این لذت بهرهمند شوند که حضور او برای دلها شور و شوق به همراه دارد.
بفرما صبر یاران را به پندی حرص داران را
بمشنو نفس زاران را مباش از دست حرص آکل
هوش مصنوعی: صبر دوستان را تحسین کن و به نصیحت افرادی که خود را به حرص و طمع میزنند، توجه نکن. از نفس کسانی که در پی لذت هستند دوری کن و فریب حرص و طمع را نخور.
کسی را چون دهی پندی شود حرص تو را بندی
صبوری گرددت قندی پی آجل در این عاجل
هوش مصنوعی: اگر به کسی نصیحتی کنی، حرص و طمع تو را محدود میکند و صبوریات را شیرین میسازد. در زندگی کوتاه و زودگذر خود، به دنبال اهداف ناپایدار نباش.
ز بیچون بین که چونها شد ز بیسون بین که سونها شد
ز حلمی بین که خونها شد ز حقی چند گون باطل
هوش مصنوعی: به کسی که بدون شک و تردید است، توجه کن که چگونه به حقیقت دست یافته است. به کسی که بیتوجه به زجرها و خیانتها مینگرد، توجه کن که او چگونه از همه چیز عبور کرده است. به صبر و شکیبایی بنگر که چگونه از ناملایمات و سختیها عبور کرده و به آرامش رسیده است. و به ماهیتهای مختلف باطل و حق نگاه کن که چقدر میتواند متنوع و پیچیده باشد.
حروف تخته کانی بدین تأویل میخوانی
خلاصه صبر میدانی بر آن تأویل شو عامل
هوش مصنوعی: برای درک معانی عمیق و پیچیده باید صبر و تأمل کرد و در این مسیر به جستجوی حقیقت و معنا پرداخت. اگر بخواهی به درک واقعی از مسائل جهانی برسی، باید با حوصله و با تفکر عمل کنی.
صبوری کن مکن تیزی ز شمس الدین تبریزی
بشر خسپی ملک خیزی که او شاهیست بس مفضل
هوش مصنوعی: صبر و شکیبایی داشته باش و به سخنان تند و تیز در مورد شمسالدین تبریزی گوش نده. او انسانی است بزرگ و باارزش که مقام و مرتبهاش بسیار بالا است.